Avtomobillardagi yangi xavfsizlik tizimlari haydovchilarning keskin e'tiroziga sabab bo'lmoqda
Zamonaviy avtomobilsozlik sanoatida haydovchiga ko‘maklashuvchi ilg‘or tizimlar, ya’ni ADAS texnologiyalari jadal ommalashmoqda. Bu haqda One.uz xabar beradi.
Biroq so‘nggi tadqiqotlar va haydovchilarning fikrlari shuni ko‘rsatmoqdaki, ushbu funksiyalarning kundalik hayotdagi faoliyati ko‘pincha insonlarda asabiylashish va norozilik uyg‘otmoqda. Yevropa Ittifoqining xavfsizlik qoidalariga rioya qilish maqsadida o‘rnatilayotgan mazkur tizimlar nazariy jihatdan foydali ko‘rinsa-da, amaliyotda kutilmagan xatoliklar va haydovchini chalg‘ituvchi holatlarni keltirib chiqarmoqda.
Buyuk Britaniyaning Thatcham Research tashkiloti mutaxassislari maxsus sinov poligonlarida bir qator zamonaviy elektromobillarni, jumladan, Tesla Model Y va BYD Dolphin modellarini tekshiruvdan o‘tkazishdi. Asosiy e’tibor avtomatik favqulodda tormozlanish tizimining ishlashiga qaratildi.
Sinov natijalari muhandislarni hayratda qoldirdi, chunki texnologiyalar real yo‘l sharoitida har doim ham to‘g‘ri qaror qabul qilmayotgani ma’lum bo‘ldi. Sinov natijalari va aniqlangan kamchiliklar Xususan, BYD rusumli elektromobilda o‘tkazilgan tajriba davomida favqulodda tormozlanish tizimi to‘siq oldida to‘xtagach, bir necha soniya o‘tib mashina o‘z-o‘zidan yana harakatlana boshlagani kuzatildi.
Bunday holat tirbandliklarda yoki chorrahalarda yuz bersa, haydovchi oldindagi avtomobil to‘liq to‘xtadi deb o‘ylab xotirjamlikka berilishi va natijada og‘ir yo‘l-transport hodisasi sodir etilishi mumkin. Bu esa sug‘urta to‘lovlari va inson salomatligi bilan bog‘liq jiddiy muammolarni keltirib chiqaradi.
Tadqiqotchilar jamoat yo‘llarida o‘tkazgan kuzatuvlar shuni ko‘rsatdiki, ko‘plab avtomobillarda ADAS funksiyalari o‘ta bezovta qiluvchi ovozli signallar chiqaradi. Shuningdek, tizimlar yo‘l belgilarini noto‘g‘ri o‘qishi yoki rul boshqaruviga agressiv tarzda aralashib, haydovchining harakatiga xalaqit berishi holatlari tez-tez uchramoqda.
Masalan, ayrim gibrid modellar tezlik cheklovi o‘zgarganda tinimsiz ogohlantirish berib, haydovchini chalg‘itadi. Xavfsizlik tizimlarining kelajagi Yana bir qator krossoverlar qatorda harakatlanishni saqlash yordamchisi sababli tanqidga uchramoqda.
Ushbu tizimlar rulni keskin tortishi va kutilmagan shovqinlar chiqarishi oqibatida haydovchining diqqatini yo‘ldan chalg‘itadi. Mutaxassislarning fikricha, bunday noto‘g‘ri loyihalashtirilgan funksiyalar ADAS tizimlarining asosiy maqsadi bo‘lgan yo‘l harakati xavfsizligiga putur yetkazmoqda.
Hozircha avtomobil ishlab chiqaruvchilari foydalanuvchilarning ushbu subyektiv tanqidlariga yetarlicha e’tibor qaratishmayapti. Biroq, texnologiyalar mukammal darajaga yetishi uchun muhandislar tizimlarni takomillashtirishda davom etishlari lozim.
Aks holda, xavfsizlikni ta’minlashi kerak bo‘lgan yordamchi vositalar haydovchilar uchun qo‘shimcha xavf manbaiga aylanib qolishi hech gap emas.
