Koinotda limonsimon shakldagi noyob sayyora topildi
Olimlar koinotda limonga o‘xshash shakldagi g‘ayrioddiy ekzosayyorani kashf qilishdi. Bu haqda Zamin.uz xabar berdi.
Ushbu obyekt ilmiy doiralarda katta qiziqish uyg‘otib, PSR J2322–2650b deb nomlandi. Sayyora James Webb kosmik teleskopi orqali kuzatilgan bo‘lib, uning hajmi Yupiterga yaqin, biroq tashqi ko‘rinishi mutlaqo boshqacha.
Kuchli gravitatsiya ta’sirida sayyora cho‘zilib, limonsimon shaklga ega bo‘lgan. Olimlarning fikricha, bunday deformatsiyaga sayyora harakatlanayotgan obyekt — pulsarning o‘ta kuchli tortish kuchi sabab bo‘lgan.
Alohida e’tiborga loyiq jihati shundaki, PSR J2322–2650b oddiy yulduz atrofida emas, neytron yulduz atrofida aylanishda davom etmoqda. U pulsarga juda yaqin masofada — taxminan 1,6 million kilometr uzoqlikda joylashgan va bir aylanishni atigi 7,8 soatda yakunlaydi.
Bu esa sayyorani doimiy ravishda kuchli nurlanish ta’sirida qoldiradi. Tadqiqotlar natijasida sayyora atmosferasining ham o‘ta noodatiy ekanligi aniqlandi.
Atmosferada uglerod moddasi ko‘p bo‘lsa-da, unda suv, metan va karbonat angidrid deyarli uchramaydi. Olimlar bunday noodatiy tarkib ilgari hech qaysi ekzosayyorada kuzatilmaganini ta’kidlashmoqda.
Xulosa qilib aytganda, PSR J2322–2650b nafaqat g‘aroyib shakli, balki kelib chiqishi va tarkibi bilan ham koinotdagi eng sirli obyektlardan biriga aylandi. Bu kashfiyot koinot haqidagi ilmiy tasavvurlarimizga yangi savollar qo‘shmoqda.
