Tramp ma’muriyati neft narxi yuz dollarga yetishini o‘rganmoqda
Bloomberg axborot agentligi o‘zining ishonchli manbalariga tayanib, Donald Tramp boshqaruvidagi rasmiylar neft narxining bir barrel uchun 200 dollargacha ko‘tarilishi holatini o‘rganayotganini xabar qildi. Bu haqda Zamin.uz xabar berdi.
Bu jarayon kelajakda albatta bunday muammo yuz beradi degan rasmiy bashorat emas, balki bozorlar keskin o‘zgarishlarga uchragan davrlarda iqtisodiyotning chidamliligini sinovdan o‘tkazish uchun mo‘ljallangan strategik tayyorgarlikning bir qismidir. Muhokamalardan xabardor manbalar ma’muriyat Yaqin Sharqdagi siyosiy keskinlik energiya ta’minotidagi uzilishlar xavfini oshirayotgan bir paytda turli natijalarga tayyor bo‘lishni istashini ta’kidladi.
Geosiyosiy beqarorlik global yetkazib berish zanjirlariga tahdid solganda bunday modellashtirish Vashingtonda odatiy amaliyot hisoblanadi. Uning asosiy maqsadi neft narxi keskin oshganda inflatsiya, iqtisodiy o‘sish va aholi xarajatlariga qanday ta’sir ko‘rsatishi mumkinligini aniq belgilashdan iboratdir.
Moliya vaziri Skott Bessent Yaqin Sharqdagi urushning avj olishidan oldin ham kengroq mojaro neft narxlarini sezilarli darajada oshirib yuborishi mumkinligidan xavotirda ekanligi ma’lum bo‘ldi. Vazirlik rasmiylari bu xavotirlarni bir necha hafta davomida Oq uyga yetkazib kelgan.
Xom ashyo narxining keskin ko‘tarilishi butun iqtisodiyot bo‘ylab transport va ishlab chiqarish xarajatlarini oshirib, uy xo‘jaliklari hamda biznes subyektlariga qo‘shimcha bosimni kuchaytirishi mumkin. Shu bilan birga, Oq uy bir barrel uchun 200 dollarlik darajani faol ravishda kutayotgani haqidagi taxminni rad etdi.
Matbuot kotibi o‘rinbosari Kush Desai ma’muriyat doimo turli iqtisodiy ssenariylar va ularning oqibatlarini baholashini, biroq aynan shu darajagacha sakrashni ehtimoli yuqori natija sifatida ko‘rmayotganini aytdi. U shuningdek, vazirning qisqa muddatli bozor o‘zgaruvchanligidan vahimaga tushmaganini ham bildirdi.
Bloomberg ta’kidlashicha, hatto bir necha oy davomida narxning qariyb 170 dollargacha ko‘tarilishi ham AQSh va Yevropada inflatsiyani tezlashtirib, iqtisodiy o‘sishni sekinlashtirishi mumkin. Hisobotda aytilishicha, 200 dollargacha sakrash global iqtisodiyot uchun og‘ir zarba bo‘ladi.
AQShda energiya xarajatlarining ta’siri allaqachon sezilmoqda. Benzin narxlari qariyb 30 foizga oshgani iste’molchilarga bosimni kuchaytirib, inflatsiya bo‘yicha umumiy manzarani yanada murakkablashtirmoqda.
