NATO a’zolari mudofaa xarajatlarini sezilarli oshirdi
NATOning Yevropadagi aʼzolari va Kanada 2025 yilda mudofaa xarajatlarini 2024 yilga nisbatan 19,6 foizga oshirdi. Bu haqda Zamin.uz xabar berdi.
Bu haqda alyansning 26 mart kuni bosh kotibi Mark Rutte tomonidan eʼlon qilingan yillik hisobotda maʼlum qilindi. Shu bilan birga, ushbu davlatlarning umumiy harbiy xarajatlari Qoʻshma Shtatlarnikidan past bo‘lib qolmoqda.
Hisobotda taʼkidlanishicha, NATOning barcha 32 aʼzosi 2025 yilda mudofaa uchun yalpi ichki mahsulotning (YAIM) kamida 2 foizini sarflash orqali alyansning belgilangan mezoniga erishdi. Yetti davlat — Polsha, Litva, Latviya, Estoniya, Daniya, Norvegiya va Qoʻshma Shtatlar — YAIMning 3 foizidan ortiq mablagʻ ajratdi.
Polsha, Litva va Latviya har biri YAIMning 3,5 foizidan koʻproqini mudofaa sohasiga sarfladi. NATO aʼzolari jamoaviy tarzda 2035 yilga borib ushbu darajaga yetishi kutilmoqda.
Germaniya 2025 yilda mudofaa uchun YAIMning 2,39 foizini ajratdi. Miqdor jihatidan Berlin faqat Vashingtondan keyingi ikkinchi oʻrinda turadi.
Oʻtgan yili NATO tomonidan sarflangan jami 1,63 trillion dollar mablagʻning 980 milliard dollari Qoʻshma Shtatlar hissasiga toʻgʻri keldi. Germaniya esa 120 milliard dollardan ortiq mablagʻ bilan muhim hissa qoʻshdi.
Boshqa barcha ittifoqchilarning umumiy xarajatlari esa rekord darajadagi 574 milliard dollarni tashkil etdi. 2025 yil iyunida NATO aʼzolari 2035 yilga borib xavfsizlik bilan bogʻliq xarajatlarni YAIMning 5 foizigacha oshirishga kelishib oldi.
Ushbu rejaga koʻra, YAIMning 3,5 foizi asosiy mudofaa ehtiyojlariga yoʻnaltiriladi, qolgan 1,5 foiz esa terrorizmga qarshi kurash va harbiy amaliyotlarni qoʻllab-quvvatlash uchun infratuzilmani moliyalashtirishga sarflanadi. Tahlilchilarning fikricha, Yevropadagi NATO davlatlari qayta qurollanish maqsadlariga erishish va AQSh harbiy taʼminotidagi qisqarishni toʻldirish uchun 2035 yilga borib mudofaa sohasiga qariyb 2,2 trillion yevro mablagʻ ajratishi zarur boʻlishi mumkin.
