Yer aholisi soni sayyora imkoniyatlaridan sezilarli darajada oshib ketdi
So‘nggi ilmiy izlanishlar natijalari shuni ko‘rsatmoqdaki, Yer yuzi aholisining soni sayyoramiz tabiiy imkoniyatlaridan sezilarli darajada oshib ketgan. Bu haqda Zamin.uz xabar berdi.
Bu boradagi xavotirli ma’lumotlar Environmental Research Letters ilmiy jurnalida e’lon qilingan tadqiqotda batafsil yoritib berilgan. Olimlar mazkur tahlil davomida sig‘im qobiliyati deb ataluvchi muhim tushunchaga tayanganlar.
Ushbu uslub orqali tabiatga zarar yetkazmagan holda sayyorada qancha odam bemalol yashashi mumkinligi hisoblab chiqilgan. Mutaxassislarning fikricha, Yer resurslari barqarorligini saqlab qolish uchun optimal ko‘rsatkich qariyb ikki yarim milliard kishini tashkil etishi kerak.
Biroq bugungi kunda dunyo aholisi sakkiz milliarddan oshib ketgani haqiqatdir. Tadqiqotchilar aholi sonining bunday keskin o‘sishiga qazib olinadigan yoqilg‘i turlaridan haddan tashqari ko‘p foydalanish sabab bo‘lganini ta’kidlashmoqda.
Bu jarayon bir tomondan insonlarning turmush darajasini yaxshilashga xizmat qilgan bo‘lsa, ikkinchi tomondan tabiiy boyliklarning shafqatsizlarcha sarflanishiga olib keldi. Natijada jamiyat qisqa muddatli iqtisodiy foydani ko‘zlab, uzoq muddatli ekologik barqarorlikni xavf ostiga qo‘ydi.
Uglevodorodlarga bo‘lgan qaramlik atrof-muhit bilan bog‘liq muammolarni yanada chigallashtirmoqda. Bu holat global iqlim o‘zgarishlariga ham o‘zining salbiy ta’sirini o‘tkazmay qolmayapti.
Olimlarning prognozlariga ko‘ra, aholi soni kelgusi o‘n yilliklarda ham o‘sishda davom etadi. Taxminlarga ko‘ra, yigirma birinchi asrning ikkinchi yarmiga borib dunyo aholisi o‘n bir yoki o‘n ikki milliard kishiga yetishi mumkin.
Bunday demografik o‘zgarishlar global resurslar, atrof-muhit muhofazasi va barqaror rivojlanish masalalarini har qachongidan ham dolzarb qilib qo‘ymoqda. Insoniyat kelajakda tabiat bilan uyg‘unlikda yashashning yangi usullarini topishi va iste’mol madaniyatini tubdan qayta ko‘rib chiqishi zarur bo‘ladi.
