Jahon bozorida oltin narxi rekord darajaga ko‘tarildi

Jahon moliya bozorlarida navbatdagi jonlanish jarayoni kuzatilmoqda. Bu haqda Zamin.uz xabar berdi.

Bu galgi iqtisodiy o‘zgarishlarning markazida insoniyat uchun asrlar davomida eng ishonchli aktiv hisoblangan oltin turibdi. Vashington va Tehron o‘rtasida Hormuz bo‘g‘ozini qayta ochish bo‘yicha kutilayotgan tarixiy kelishuv haqidagi xabarlar tarqalishi fonida, qimmatbaho metall narxi sezilarli darajada yuqoriladi.

Siyosiy barqarorlik sari tashlanayotgan qadamlar investorlarning rejalariga o‘z ta’sirini ko‘rsatmoqda. Bugun, 25-may kuni o‘tkazilgan savdo amaliyotlarida oltinning joriy narxi bir unsiya uchun 4 579 dollargacha ko‘tarilib, o‘ziga xos rekord natijani qayd etdi.

Bu bir kunlik ko‘rsatkich hisobida 1,6 foizlik o‘sishni anglatadi. Keyinchalik xaridorlarning faolligi biroz pasayishi natijasida narx 4 564 dollar atrofida barqarorlashdi.

Shunday bo‘lsa-da, mazkur raqamlar sarmoyadorlarning oltinga bo‘lgan qiziqishi hamon yuqori ekanligidan dalolat beradi. Nufuzli nashrlarning ma’lumotlariga ko‘ra, AQSH va Eron o‘rtasidagi tinchlik muzokaralari tufayli dunyoning eng muhim savdo yo‘llaridan biri bo‘lgan Hormuz bo‘g‘ozida kemalar qatnovi qayta tiklanishi kutilmoqda.

Ushbu yangilik global iqtisodiyotni uzoq vaqtdan buyon qiynab kelayotgan pul qadrsizlanishi, ya’ni inflyatsiya xavotirlarini biroz bo‘lsa-da yumshatishga xizmat qildi. Xalqaro hamjamiyat ushbu jarayonlarni diqqat bilan kuzatib bormoqda.

G‘arb matbuotida e’lon qilingan tafsilotlarga ko‘ra, Vashington va Tehron rasmiylari ayni paytda oltmish kunlik muddatga o‘t ochishni to‘xtatish hamda Hormuz bo‘g‘ozini to‘liq ochishni nazarda tutuvchi dastlabki bitim ustida qizg‘in ish olib bormoqda. Bu kelishuv nafaqat mintaqaviy xavfsizlik, balki jahon savdo aloqalari uchun ham g‘oyat muhim ahamiyatga ega.

Shunga qaramay, xalqaro tahlilchilar vaziyatga real baho berishni tavsiya etmoqdalar. Ayni damda bozor ishtirokchilari kutish va kuzatish mavqeini egallashgan.

Chunki investorlar Eron tomonining ushbu kelishuvga qanchalik sodiq qolishi va hamkorlikka tayyor ekaniga oid amaliy kafolatlarni ko‘rishni istashmoqda. Har qanday siyosiy o‘zgarish bozorlardagi muvozanatni buzishi mumkinligi sababli ehtiyotkorlik choralari ko‘rilmoqda.

Bundan tashqari, oltin bozoriga yana bir yirik omil, ya’ni AQSH Federal zaxira tizimining pul va kredit siyosati ham kuchli ta’sir o‘tkazmoqda. Agar mazkur tashkilot foiz stavkalarini yanada oshirish haqida qaror qabul qilsa, bu qimmatbaho metallar narxining yo‘nalishini o‘zgartirib yuborishi mumkin.

Nima bo‘lgan taqdirda ham, oltin o‘zining xavfsiz sarmoya manbayi sifatidagi maqomini yana bir bor isbotlamoqda. Yaqin kunlardagi siyosiy jarayonlar va diplomatik kelishuvlar oltinning keyingi taqdirini belgilab beruvchi asosiy omil bo‘lib xizmat qiladi.