Bugun
Bugungi reyslar jadvali — 21 noyabr
+16°
to‘liq bulutli shamol 1 m/s, sharq
ENRU

Olimlar Yerda hayot yana qancha davom etishi mumkinligini aytdi

Dunyo
23
Olimlar Yerda hayot yana qancha davom etishi mumkinligini aytdi
Olimlar Yer sayyorasida hayot yana qancha vaqt davom etishi mumkinligi borasida yangi ilmiy hisob-kitoblarni e’lon qildi. Bu haqda Zamin.uz xabar berdi.

Tadqiqot natijalariga ko‘ra, hozirgi shakldagi biosfera avval taxmin qilinganidan ancha uzoq, ya’ni taxminan bir milliard sakkiz yuz million yil davomida saqlanib qolishi mumkin. Ushbu xulosalar sayyoramizning kelajagi borasidagi qarashlarni sezilarli darajada o‘zgartirishi kutilmoqda.

Nufuzli ilmiy nashrlarda chop etilgan tadqiqotda ta’kidlanishicha, Yerdagi o‘simliklar va fotosintez jarayoni avvalgi nazariyalarda ko‘rsatilganidan ko‘ra ancha barqaror ekani aniqlangan. Bu esa hayot uchun asos bo‘lgan ekotizimlar yana milliardlab yillar davomida faoliyat yuritishi mumkinligini anglatadi.

Olimlarning qayd etishicha, Quyosh tabiiy rivojlanish jarayonida asta-sekin yorqinlashib va qizib bormoqda. Bugungi kunda u to‘rt yarim milliard yil avvalgiga nisbatan taxminan uchdan bir qismga ko‘proq energiya tarqatmoqda.

Mutaxassislar hisob-kitoblariga ko‘ra, Quyosh yana qariyb besh milliard yil davomida qizib boradi va shundan keyin o‘zining navbatdagi hayot bosqichiga o‘tadi. Qiziq jihati shundaki, o‘tgan asrning saksoninchi yillarida britaniyalik olimlar fotosintezga asoslangan hayot Yerda yana atigi yuz million yil saqlanib qolishini taxmin qilgan edi.

Yangi tadqiqot esa bu muddatni qariyb o‘n sakkiz baravar uzaytirib ko‘rsatmoqda. Biroq barcha mutaxassislar ham bu ijobiy ssenariy amalga oshishiga to‘liq ishonmaydi.

Ayrim astrobiologlarning fikricha, inson faoliyati natijasida atmosferaga chiqarilayotgan issiqxona gazlari global isishni tezlashtirib, biosfera uchun xavfni ancha ertaroq yuzaga keltirishi mumkin. Mutaxassislarning ta’kidlashicha, agar global iqlim o‘zgarishi hozirgi sur’atlarda davom etsa, Yerdagi tabiiy muhit bir necha ming yil ichidayoq jiddiy xavf ostida qolishi ehtimoldan xoli emas.

Tadqiqot mualliflari Yerdagi hayotning asosi fotosintez ekanini yana bir bor eslatib o‘tishdi. Agar havo harorati o‘ta yuqori darajaga yetsa, bu hayotiy jarayon to‘xtaydi.

Natijada o‘simliklar dunyosi yo‘qoladi, oziq-ovqat zanjiri butunlay buziladi va hozirgi ko‘rinishdagi hayot mavjud bo‘la olmaydi. Shu bilan birga, ilmiy jamoa Yer taqdiri tabiiy kosmik jarayonlar bilan bir qatorda, insoniyatning iqlimga bo‘lgan munosabatiga ham bevosita bog‘liq ekanini alohida uqtirmoqda.

Nodirbek RazzokovBosh muharrir, muxbir

O‘xshash yangiliklar

Eronda Jungon shahri hokimi qurolli hujum oqibatida vafot etdi
Eronda Jungon shahri hokimi qurolli hujum oqibatida vafot etdi
Eronning Chexormahol va Baxtiyoriy viloyatida joylashgan Jungon shahri hokimi Ismoil Islomiy Bobohaydariy qurolli hujum oqibatida vafot etdi. Mazkur mudhish voqea
Dunyo01:14, 29-10-2026
Ispaniyada poyezdlar to'qnashuvi sababli uch kunlik motam e'lon qilindi
Ispaniyada poyezdlar to'qnashuvi sababli uch kunlik motam e'lon qilindi
Ispaniya hukumati mamlakatda sodir bo‘lgan mudhish temiryo‘l halokati oqibatida ko‘plab insonlar qurbon bo‘lgani munosabati bilan uch kunlik rasmiy motam e’lon qildi.
Dunyo00:40, 29-10-2026
«Barselona» yulduzi Lamin Yamalning otasi aeroportda janjal chiqardi
«Barselona» yulduzi Lamin Yamalning otasi aeroportda janjal chiqardi
Ispaniyaning "Barselona" klubi va jahon futbolining eng yorqin yosh yulduzlaridan biri Lamin Yamalning otasi Munir Nasraui yana bir shov-shuvli mojaro markazida qoldi.
Dunyo00:20, 29-10-2026
Qirg‘izistonda viloyat va tumanlar tugatilib yangi aymoqlar tuziladi
Qirg‘izistonda viloyat va tumanlar tugatilib yangi aymoqlar tuziladi
Qirg‘iziston hukumati mamlakatning ma’muriy-hududiy tuzilishini tubdan isloh qilishni rejalashtirmoqda. Ushbu o‘zgarishlarga ko‘ra, amaldagi yetti viloyat va qirqta
Dunyo23:51, 28-10-2026
AQSHda o'likxonaga yuborilgan go'dak besh soatdan keyin tirildi
AQSHda o'likxonaga yuborilgan go'dak besh soatdan keyin tirildi
Amerika Qo'shma Shtatlarida bir yarim yoshli go'dak shifokorlar tomonidan vafot etgan deb e'lon qilinganidan besh soat o'tgach, o'likxonada tirik ekani ma'lum bo'ldi.
Dunyo18:47, 28-10-2026
Putin va Chapo Kremlida ko'p qirrali sheriklikni kuchaytirdi
Putin va Chapo Kremlida ko'p qirrali sheriklikni kuchaytirdi
2026 yil 27 oktyabr kuni Rossiya Federatsiyasi prezidenti Vladimir Putin va Mozambik Respublikasi prezidenti Daniel Fransishku Chapo Moskvadagi Kreml saroyida rasmiy muzokaralar o‘tkazdi. Bu haqda
Dunyo18:12, 28-10-2026