Anna Politkovskaya qotilligi ortidagi asosiy buyurtmachi hamon noma'lum qolmoqda
Rossiyalik taniqli surishtiruvchi jurnalist Anna Politkovskaya o‘ldirilganiga yigirma yil to‘lgan bo‘lsa-da, ushbu mudhish jinoyatning asosiy buyurtmachisi kim ekani hamon rasman ochiqlanmadi. Bu haqda One.uz xabar beradi.
2006-yilning 7-oktyabr kuni Moskva shahridagi ko‘p qavatli uy liftida otib o‘ldirilgan jurnalist o‘z faoliyati davomida Chechenistondagi urush harakatlari, inson huquqlarining buzilishi va davlat tizimidagi korrupsiya holatlarini dadil yoritib kelgan edi. Garchi qotillik ijrochilari va tashkilotchilari deb topilgan shaxslar uzoq muddatli qamoq jazolariga hukm qilingan bo‘lsa-da, xalqaro hamjamiyat va marhumaning yaqinlari jinoyatning asl manbasi yashirilayotganini ta’kidlab kelmoqda.
Kasbiy faoliyat va tahdidlar Anna Politkovskaya "Novaya gazeta" nashridagi faoliyati davomida Rossiya hukumatining Shimoliy Kavkazdagi siyosatini keskin tanqid qilgan. U qiynoqlar, sudsiz jazolash va mansab vakolatini suiiste’mol qilish kabi og‘riqli mavzularda turkum maqolalar e’lon qilgan.
O‘zining professional burchini bajarish yo‘lida u bir necha bor to‘g‘ridan-to‘g‘ri tahdidlarga duch kelgan, hatto hayotiga suiqasd qilish urinishlari ham sodir bo‘lgan. Shunga qaramay, u haqiqatni yoritishdan to‘xtamagan va bu jasorati uchun dunyo miqyosida e’tirof etilgan.
Tergov natijalari va xalqaro munosabat Uzoq yillar davom etgan tergov va sud jarayonlari natijasida olti kishi aybdor deb topildi. Biroq 2018-yilda Inson huquqlari bo‘yicha Yevropa sudi Rossiya tomonidan olib borilgan tergov ishlarini yetarli darajada samarali emas, deb topdi.
Sud xulosasiga ko‘ra, davlat jinoyatning barcha tafsilotlarini, ayniqsa, buyurtmachi shaxsini aniqlash bo‘yicha o‘z majburiyatlarini to‘liq bajarmagan. Bu holat Rossiya sud tizimining mustaqilligi borasida jiddiy shubhalarni yuzaga keltirdi.
Javobgarlik va yangi tafsilotlar Bugungi kunda ushbu masala Yevropa Ittifoqi tomonidan yana kun tartibiga olib chiqildi. Xalqaro tashkilotlar Rossiya hukumatini shaffof va mustaqil tergov o‘tkazishga chaqirmoqda.
Ayniqsa, qotillikni tashkil etishda ayblanib 20 yillik qamoq jazosiga hukm qilingan Sergey Xadjikurbanovning muddatidan oldin ozod etilishi noroziliklarga sabab bo‘ldi. Ma’lum bo‘lishicha, u Ukrainadagi harbiy harakatlarda qatnashgani evaziga 2023-yilda prezident tomonidan afv etilgan.
Bunday qarorlar og‘ir jinoyatlar uchun jazo muqarrarligi tamoyiliga zid ekani ta’kidlanmoqda. Oradan chorak asrga yaqin vaqt o‘tgan bo‘lsa-da, Anna Politkovskaya ishi yopilmagan.
Buyurtmachining nomi oshkor etilmaguncha, ushbu jinoyat Rossiya zamonaviy tarixidagi eng qora dog‘lardan biri bo‘lib qolaveradi. Xalqaro hamjamiyat haqiqat qaror topishi va so‘z erkinligi yo‘lida jon bergan jurnalistning qotillari to‘liq javobgarlikka tortilishi shartligini talab qilmoqda.
