Olimlar asteroidlar orasida harakatlanish uchun yangi dastur yaratdi
Bilefeld universiteti professori Mixael Ryomer boshchiligidagi xalqaro tadqiqotchilar guruhi koinot logistikasi sohasida ulkan muvaffaqiyatga erishdi. Bu haqda Zamin.uz xabar berdi.
Olimlar maxsus koinot apparati yordamida bir nechta asteroidga borish uchun matematik jihatdan eng maqbul va aniq yo‘nalishni hisoblab chiqadigan dasturiy majmuani ishlab chiqdi. Ushbu yangilik yillar davomida hisob-kitob jarayonlarining o‘ta murakkabligi tufayli yechimi imkonsiz deb hisoblangan muammoni bartaraf etishga xizmat qildi.
Mazkur kashfiyot haqida xalqaro axborot manbalari xabar tarqatmoqda. Yer yuzidagi logistika tizimidan farqli o‘laroq, koinotda barcha nishonlar o‘z orbitalari bo‘ylab doimiy ravishda harakatlanib turadi.
Bu esa ikki nuqta orasidagi masofa va sarflanadigan yoqilg‘i miqdori nafaqat masofaga, balki parvoz boshlanadigan aniq vaqtga ham bevosita bog‘liqligini anglatadi. Tadqiqotchilar Lambert masalasini hal qilish jarayonida harakatlanayotgan jismlar orasidagi o‘zaro tortishish kuchlarini hisobga olgan holda, astronomik miqyosdagi o‘zgaruvchan omillarni chuqur tahlil qildilar.
Tadqiqotning yetakchi muallifi Isaak Rudich va uning jamoasi qarorlar diagrammasi uslubidan foydalandi. Mazkur grafik modellar millionlab samarasiz yo‘nalish variantlarini saralab tashlab, faqat eng istiqbolli harakat trayektoriyalariga e’tibor qaratish imkonini berdi.
Ushbu yondashuv Yevropa koinot agentligi tomonidan amalga oshiriladigan kelgusidagi missiyalar uchun yangi aniqlik mezonlarini belgilab berdi. Professor Ryomerning ta’kidlashicha, ushbu kashfiyot nafaqat koinot parvozlari, balki kundalik hayotimiz uchun ham katta ahamiyatga ega.
Jamoat transporti logistikasi, dengiz orqali yuk tashish va ta’minot zanjirlarini boshqarish jarayonlari ham xuddi shunday o‘zgaruvchan qonuniyatlarga bo‘ysunadi. Yangi matematik uslub kelgusida yirik megapolislar va shaharlardagi avtobuslar harakati hamda tovarlarni yetkazib berish tizimini takomillashtirishga, vaqt va mablag‘ni tejashga xizmat qiladi.
