Xitoy koinotda sun’iy embrionlar yetishtirish bo‘yicha tajriba boshladi
Xitoyning Venchang fazoviy uchirish maydonidan koinotga yo‘llangan Tyanjou-10 yuk kemasi koinotni o‘rganish borasidagi tadqiqotlarda yangi davrni boshlab berdi. Bu haqda Zamin.uz xabar berdi.
Ushbu kema bortida dunyoda ilk bor ochiq koinot sharoitida sun’iy embrionlarni yetishtirish bo‘yicha ilmiy tajriba o‘tkazish uchun zarur bo‘lgan maxsus uskunalar joylashtirilgan. Xitoy Fanlar akademiyasi mutaxassislari mazkur tadqiqot yordamida insoniyat Yer sayyorasidan tashqarida ko‘payish imkoniyatiga ega yoki yo‘qligini aniqlashni o‘z oldiga maqsad qilib qo‘ygan.
Bu boradagi ma’lumotlar xalqaro ilmiy nashrlarda keng yoritilmoqda. Tajriba davomida qo‘llanilayotgan sun’iy embrionlar o‘zak hujayralaridan yaratilgan bo‘lib, ular to‘liq tirik organizm hisoblanmaydi.
Shunga qaramay, ushbu tuzilmalar inson rivojlanishining eng muhim bosqichi hisoblangan urug‘lanishdan keyingi o‘n to‘rt kundan yigirma bir kungacha bo‘lgan davrni aniq takrorlaydi. Loyiha rahbarlarining ta’kidlashicha, aynan shu qisqa vaqt ichida tana a’zolarining shakllanishi va kelajakdagi rivojlanish asoslari belgilanadi.
Shu sababli, ushbu jarayonni koinotda kuzatish ilm-fan uchun nihoyatda qadrlidir. Tyangun fazoviy stansiyasida besh kun davom etadigan tajriba davomida fazogirlar nazorati ostida ishlaydigan avtomatlashtirilgan tizimlar oziqlantiruvchi eritmani muntazam ravishda yangilab boradi.
Bu jarayon vaznsizlik holati va koinot nurlanishi sharoitida hujayralarning qanday o‘zgarishini kuzatish imkonini beradi. Yer sharoitida bunday muhitni to‘liq yaratishning imkoni yo‘qligi sababli, ushbu tadqiqot biologiya sohasi uchun poydevor vazifasini o‘taydi.
Tajriba yakuniga yetgach, barcha namunalar muzlatilgan holda Yerga qaytariladi va chuqur laboratoriya tahlillaridan o‘tkaziladi. Olimlar tortishish kuchi biologik o‘sishga qanday ta’sir qilishini va inson organizmi o‘zgacha sharoitlarda qanday moslashishini batafsil o‘rganishadi.
Olingan natijalar kelajakda Oy va Mars sayyoralarida doimiy yashash joylarini barpo etish hamda insoniyatning koinot kengliklarida yashab qolishi uchun muhim ilmiy asos bo‘lib xizmat qilishi kutilmoqda.
