Xitoylik olimlar samaradorligi yuqori bo'lgan yangi quyosh elementini yaratdi

Xitoylik olimlar muqobil energetika sohasida yangi davrni boshlab berishi kutilayotgan ulkan yutuqqa erishdilar. Bu haqda Zamin.uz xabar berdi.

Ular foydali ish koeffitsienti 33 foizdan yuqori bo‘lgan yangi avlod quyosh elementini yaratishga muvaffaq bo‘lishdi. Mazkur loyiha Xitoy Fanlar akademiyasi huzuridagi Ningbo sanoat materiallari va muhandislik instituti hamda Suchjou va Taychjou universitetlari mutaxassislari tomonidan amalga oshirildi.

Mazkur kashfiyot quyosh panellari samaradorligini mutlaqo yangi bosqichga olib chiqishi kutilmoqda. Ushbu texnologiyaning asosiy o‘ziga xosligi oddiy kremniy va perovskit qatlamlarining o‘zaro birlashtirilishidadir.

Bunday qo‘shma elementlar energetika sohasining kelajagi hisoblanadi, chunki ular an’anaviy panellarga qaraganda bir xil maydondan ancha ko‘p elektr energiyasi olish imkonini beradi. Uzoq vaqt davomida bunday moslamalarni yaratishda kremniy asosining tuzilishi bilan bog‘liq muammolar to‘siq bo‘lib kelayotgan edi.

Quyosh nurini yaxshiroq tutib qolish uchun kremniy yuzasi odatda g‘adir-budur shaklda ishlanadi va mikroskopik piramidalar bilan qoplanadi. Biroq aynan shu o‘simtalarning uchida perovskit qatlami notekis joylashgani sababli elektr toki isrof bo‘lar va qurilmaning barqaror ishlashiga xalaqit berar edi.

Xitoylik tadqiqotchilar tanlab himoyalash usuli orqali ushbu masalani ijobiy hal qilishdi. Ular maxsus polistirol sharchalar yordamida kremniy piramidalari uchiga alyuminiy oksididan tayyorlangan o‘ta yupqa himoya qatlamini yotqizishga erishdilar.

Natijada quyosh elementlarining samaradorligi bo‘yicha rekord ko‘rsatkich qayd etildi. Taqqoslash uchun aytish joizki, hozirgi vaqtda keng foydalanilayotgan oddiy panellarning foydali ish koeffitsienti 20-23 foiz atrofida, eng sifatli namunalariniki esa 24 foizdan oshmaydi.

Yangi ishlanma nafaqat samaradorligi, balki chidamliligi bilan ham ajralib turadi. Sinovlar davomida batareya ming soatlik uzluksiz ish faoliyatidan keyin ham o‘z quvvatining 90 foizini saqlab qoldi.

Eng muhimi, ushbu yangi texnologiya mavjud sanoat uskunalariga to‘liq mos keladi. Bu esa ishlab chiqaruvchilar o‘z zavodlarini butunlay qayta qurmasdan, yangi turdagi samarador panellarni tayyorlashga o‘tishlari mumkinligini anglatadi.

Mazkur ixtiro yaqin kelajakda arzon va quvvatli quyosh energiyasidan foydalanish ko‘lamini yanada kengaytiradi.