Xitoylik olimlar yorug'lik yordamida ma'lumot uzatuvchi yangi qurilma yaratdi
Janubiy Xitoy texnologiya universiteti professori Chjigo Sya boshchiligidagi xalqaro olimlar guruhi simsiz aloqa sohasida inqilobiy yangilik yaratdi. Bu haqda Zamin.uz xabar berdi.
Tadqiqotchilar oq yoruglik yordamida maʼlumot uzatuvchi yangi turdagi foton qurilmasini ishlab chiqishdi. Foton lazerli dvigateli deb nomlangan ushbu ishlanma ulkan hajmdagi maʼlumotlarni rekord darajadagi masofaga, yaʼni bir kilometrdan uzoqroqqa uzatish imkonini beradi.
Mazkur texnologiya kuchli yoruglik oqimini maʼlumot uzatish kanaliga aylantiruvchi lazerli uzatkich tamoyili asosida ishlaydi. Hozirgi kunda amalda boʻlgan koʻrinadigan yoruglik orqali aloqa tizimlari oʻzining jiddiy kamchiliklariga ega.
Masalan, oddiy yoritgichli diodlar maʼlumotni faqat bir necha metr masofagacha yetkazib bera oladi. Yangi ixtiro esa diqqat markaziga yigilgan lazer nurlaridan foydalanish orqali ushbu muammoni bartaraf etadi.
Qurilmani yaratish jarayonida arzon va issiqlikka chidamli shaffof keramikadan foydalanilgan boʻlib, u yuqori quvvatli nurlanish sharoitida ham oʻzining barqaror ish faoliyatini saqlab qoladi. Avvalgi qurilmalarning asosiy toʻsigʻi lazer taʼsirida materiallarning haddan tashqari qizib ketishi va parchalanishi edi.
Olimlar bu safar anʼanaviy polimer va silikon moddalaridan voz kechib, lyutetsiy, kalsiy, magniy, alyuminiy va kremniy oksidlari asosida oʻta mustahkam keramika ishlab chiqdilar. Material tarkibiga seriy ionlarining qoʻshilishi yoruglik xususiyatlarini aniq boshqarish imkonini berdi.
Natijada yangi turdagi keramika issiqlikni boshqa analoglariga qaraganda yigirma baravar samaraliroq chiqarib yuborish xususiyatiga ega boʻldi. Kelajakda ushbu texnologiya oltinchi avlod aloqa tarmoqlarining asosiy ustunlaridan biri boʻlishi kutilmoqda.
Bunday tizimlar yer usti stansiyalari, sunʼiy yoʻldoshlar va havo platformalarini yagona tarmoqqa birlashtiradi. Bu esa okeanlar, keng choʻllar va baland togʻli hududlar kabi borish qiyin boʻlgan joylarda ham uzluksiz aloqani taʼminlaydi.
Shuningdek, mazkur ishlanma real vaqt rejimida ishlovchi sunʼiy intellekt tizimlari uchun maʼlumot uzatish tezligini sezilarli darajada oshiradi. Hozirgi vaqtda ushbu texnologiya tajriba va rivojlanish bosqichida turibdi.
Tadqiqotchilar kelgusida signal uzatish tezligini yanada oshirish uchun materiallarni takomillashtirishni rejalashtirmoqdalar. Shuningdek, lazerli aloqa kanallarini radioaloqa tarmoqlari bilan uygʻunlashtirish hamda atrof-muhit sharoitlariga qarab signal quvvatini avtomatik ravishda moslashtiruvchi aqlli tizimlarni joriy etish ustida ish olib borilmoqda.
Ushbu yangilik kelajakda butun dunyo boʻylab simsiz internet va maʼlumot almashinuvi sifatini mutlaqo yangi bosqichga olib chiqadi.
