Amazon va boshqa ulkan kompaniyalar birlashib yangi sun’iy yo‘ldosh assotsiyatsiyasini tuzdilar

Global sun’iy yo‘ldosh aloqasi bozorida kutilmagan strategik o‘zgarish yuz berdi. Bu haqda Zamin.uz xabar berdi.
Amazon, Globalstar, Iridium va Telesat kabi yirik kompaniyalar birlashib, SpaceConnect Association deb nomlangan yangi tarmoq tashkilotini tuzganliklarini e’lon qildi. Ushbu assotsiatsiya geostatsionar bo‘lmagan sun’iy yo‘ldosh tizimlari operatorlarining manfaatlarini himoya qilish va sohadagi me’yoriy bazani shakllantirishni maqsad qilgan.
AQSHda notijorat tashkilot sifatida ro‘yxatdan o‘tgan SpaceConnect rahbariyatiga sohaning eng nufuzli mutaxassislari jalb etilgan. AQSH Milliy telekommunikatsiya va axborot boshqarmasining sobiq xodimi Devid Redl ijrochi direktor etib tayinlandi.
Bosh yuridik maslahatchi lavozimini esa AQSH Federal aloqa komissiyasining Koinot byurosi birinchi rahbari bo‘lgan Juli Kerni egalladi. Bunday tajribali kadrlar tanlovi assotsiatsiyaning davlat organlari bilan muloqotda jiddiy niyatlarga ega ekanidan dalolat beradi.
Yangi ittifoqning eng e’tiborli jihati shundaki, past orbitali sun’iy yo‘ldosh aloqasi bo‘yicha dunyodagi mutlaq yetakchi — Ilon Maskning SpaceX kompaniyasi va uning Starlink loyihasi ushbu ro‘yxatda yo‘q. SpaceX hozirda koinotdagi sun’iy yo‘ldoshlar soni bo‘yicha SpaceConnect a’zolarining barchasini birgalikda hisoblaganda ham 20 baravar ortda qoldiradi.
Kompaniyaning nima sababdan ittifoqqa qo‘shilmagani ochiqlanmagan bo‘lsa-da, bu bozordagi raqobatning yangi bosqichga chiqqanini ko‘rsatadi. Devid Redlning ta’kidlashicha, past orbitali va boshqa geostatsionar bo‘lmagan tizimlar bugungi kunda global aloqa infratuzilmasining ajralmas qismiga aylanib ulgurdi.
Ular iqtisodiyot, milliy xavfsizlik va texnologik rivojlanish uchun misli ko‘rilmagan imkoniyatlar yaratmoqda. Shu sababli, tarmoq ishtirokchilari o‘rtasida yagona standartlarni joriy etish va tartibga solish mexanizmlarini takomillashtirish zarurati tug‘ilgan.
SpaceConnect assotsiatsiyasi o‘z faoliyati doirasida quyidagi ustuvor yo‘nalishlarga e’tibor qaratishni rejalashtirgan. Birinchidan, radiochastotalarni adolatli taqsimlash va bozorga kirish tartiblarini soddalashtirish.
Ikkinchidan, koinot faoliyatini tartibga soluvchi zamonaviy normativ bazani shakllantirishda ishtirok etish. Uchinchidan, litsenziyalash jarayonlarini yangilash va spektrdan samarali foydalanishni targ‘ib qilish.
To‘rtinchidan, sun’iy yo‘ldosh tizimlarining xavfsiz ekspluatatsiyasi bo‘yicha umumiy sanoat standartlarini ishlab chiqish. O‘zbekiston kabi keng hududga ega va olis hududlarda internet qamrovini yaxshilashga intilayotgan davlatlar uchun ushbu texnologiyalar strategik ahamiyatga ega.
Amazon va boshqa operatorlarning birlashishi kelajakda sun’iy yo‘ldoshli internet xizmatlari narxining pasayishiga va xizmat sifatining oshishiga olib kelishi mumkin. Zero, bozorda birgina Starlink emas, balki kuchli ittifoqqa birlashgan boshqa o‘yincharning mavjudligi mijozlarga tanlov imkonini beradi.
Bu esa natijada butun sohaning barqaror rivojlanishiga va texnologik yangiliklarning tezroq joriy etilishiga xizmat qiladi.





