Xitoy orbitaga yangi sunʼiy yoʻldoshlarni uchirib «Starlink»ka raqobatchi boʻlmoqda
Xitoy jahon miqyosidagi sunʼiy yoʻldoshli internet bozorida oʻz oʻrnini mustahkamlashda davom etmoqda. Bu haqda Zamin.uz xabar berdi.
Mamlakatning Tayyuan kosmik parvozlar markazidan navbatdagi Chanchjen 6A raketa-tashuvchisi muvaffaqiyatli uchirildi. Ushbu parvoz natijasida Syanfan turkumiga mansub 13 ta yangi sunʼiy yoʻldosh Yer atrofidagi past orbitaga olib chiqildi.
Mazkur ulkan loyiha Ilon Mask boshchiligidagi Starlink tizimining asosiy raqobatchisi sifatida baholanmoqda. Ushbu missiya Chanchjen turkumidagi raketalar uchun tarixiy 655-parvoz sifatida qayd etildi.
Maʼlumotlarga koʻra, barcha qurilmalar belgilangan nuqtalarga aniq joylashtirilgan. Syanfan loyihasi Shanxay Yuanxin sunʼiy yoʻldosh texnologiyalari kompaniyasi tomonidan ishlab chiqilmoqda.
Uning asosiy maqsadi butun dunyo boʻylab yuqori tezlikdagi keng polosali internet tarmogʻini yaratishdan iboratdir. Loyiha doirasida barpo etilayotgan tarmoq nafaqat yuqori tezlikdagi maʼlumot uzatish imkonini beradi, balki aloqa kechikishi vaqtini minimal darajaga tushiradi.
Shuningdek, ushbu tizim kelajakdagi oltinchi avlod aloqa standartlarini qoʻllab-quvvatlash imkoniyatiga ega boʻladi. Bu esa Xitoyning texnologik mustaqilligini taʼminlash bilan birga, global miqyosda raqamli xizmatlar koʻrsatish salohiyatini sezilarli darajada oshiradi.
Syanfan tizimini kengaytirish bir necha muhim bosqichdan iborat boʻlib, hozirda uning dastlabki qismi amalga oshirilmoqda. Birinchi bosqichda 648 ta sunʼiy yoʻldosh yordamida mintaqaviy qamrov taʼminlanishi koʻzda tutilgan.
Ikkinchi bosqichda qurilmalar soni 1296 taga yetkazilib, toʻliq global tarmoq shakllantiriladi. Yakuniy rejalarga koʻra, koinotdagi apparatlar soni 15 mingdan oshadi va ular turli xil sunʼiy yoʻldosh xizmatlarini koʻrsatadi.
Missiyada qoʻllanilgan Chanchjen 6A raketasi Xitoyning oʻrta yuk koʻtaruvchi yangi avlod tashuvchilari sirasiga kiradi. U suyuq yonilgʻida ishlovchi asosiy bosqich va qattiq yonilgʻili tezlatkichlar uygʻunligidan foydalanadi.
Ushbu raketa 500 kilometr balandlikdagi quyosh bilan sinxron orbitaga olti yarim tonnagacha foydali yukni olib chiqish quvvatiga ega. Taʼkidlash joizki, Syanfan turkumining avvalgi qismi shu yilning iyun oyida uchirilgan edi.
Oʻshanda orbitaga 12 ta apparat yuborilgan boʻlsa, yangi parvozdan soʻng guruhdagi sunʼiy yoʻldoshlarning umumiy soni 190 tadan oshdi. Bunday yuqori surʼatlar Xitoyning koinotni oʻzlashtirish va sunʼiy yoʻldoshli aloqa sohasidagi maqsadlari naqadar jiddiy ekanini koʻrsatmoqda.
Oʻzbekiston sharoitida ham bunday loyihalarning rivojlanishi katta ahamiyatga ega. Starlink kabi tizimlarning koʻpayishi va xalqaro bozorda raqobatning kuchayishi kelajakda mamlakatimizning chekka hududlarida ham arzon va sifatli internet xizmatlaridan foydalanish imkoniyatini kengaytirishi mumkin.
Xitoy texnologiyalarining jahon bozoriga faol kirib borishi isteʼmolchilar uchun tanlov imkoniyatini oshirishga xizmat qiladi.
