Shotlandiya o‘z hududidan ilk bor koinotga raketa uchiradi

Shotlandiya o‘z tarixida ilk bor o‘z hududidan sun’iy yo‘ldoshlarni koinotga uchirishga qizg‘in hozirlik ko‘rmoqda. Bu haqda Zamin.uz xabar berdi.

Germaniyaning Raketa fabrikasi Augsburg kompaniyasi Shetlend orollaridagi SaxaVord kosmik kemalar maydonidan maxsus raketa tashuvchisini uchirish uchun rasmiy ruxsatnoma oldi. Ayni paytda parvoz oldi infratuzilmasini tayyorlash ishlari jadal sur’atlarda olib borilmoqda.

Ushbu loyiha nafaqat Shotlandiya, balki butun Britaniya koinot sanoati uchun ulkan ahamiyatga ega. Shu paytga qadar Buyuk Britaniya rivojlangan koinot tarmog‘iga va sun’iy yo‘ldosh ishlab chiqaruvchi yirik korxonalarga ega bo‘lsa-da, o‘z hududidan orbitaga yuk chiqaradigan faol maydonga ega emas edi.

Muvaffaqiyatli parvoz amalga oshirilsa, bu Britaniya tuprog‘idan koinotga chiqishning birinchi holati sifatida tarixga kiradi. Texnik imkoniyatlar nuqtayi nazaridan qaraganda, mazkur raketa og‘irligi bir tonnadan ortiq bo‘lgan kichik va mikro sun’iy yo‘ldoshlarni past qutbli hamda quyosh bilan muvofiqlashtirilgan orbitalarga olib chiqish uchun mo‘ljallangan.

Bunday orbitalar Yerni masofadan kuzatish qurilmalari uchun juda qulay hisoblanadi, chunki ular sayyoraning muayyan hududlari ustidan bir xil yoritish sharoitida muntazam o‘tib turish imkonini beradi. Ilk parvoz doirasida skandinaviyalik buyurtmachiga tegishli bo‘lgan, og‘irligi taxminan besh yuz kilogramm keladigan Yerni masofadan o‘rganish sun’iy yo‘ldoshini orbitaga joylashtirish rejalashtirilgan.

Raketa butlovchi qismlari Shvetsiyada sinovdan o‘tkazilganidan so‘ng, Shetlend orollariga yetkazib beriladi. Tayyorgarlik doirasida koinot maydoni hududida katta mablag‘ evaziga himoya devorlarini qurish ishlari boshlangan.

Ta’kidlash joizki, mazkur raketa turi hali birorta ham muvaffaqiyatli parvozni amalga oshirmagan. Dastlabki sinovlar o‘tgan yilning avgust oyida kutilmagan nosozlik bilan yakunlangan edi.

O‘shanda yoqilg‘i haydash tizimidagi muammo oqibatida raketaning birinchi bosqichi olov ichida qolgan va yong‘in barcha dvigatellarga tarqalgan edi. Bu hodisa rejalashtirilgan ishlar muddatini sezilarli darajada ortga surdi.

Hozirda kompaniya tegishli ruxsatnomalarni olish uchun ariza topshirgan va parvozning eng yaqin muddati sifatida joriy yilning yoz oylari ko‘rilmoqda. Mahalliy aholi xavfsizligini ta’minlash maqsadida parvoz vaqtida yaqin atrofdagi yo‘llarda harakatlanish cheklanadi.

Ushbu loyiha Yevropaning kichik raketa tashuvchilar bozorida muhim o‘rin tutishi kutilmoqda. SaxaVord maydoni uchun esa bu muntazam tijoriy parvozlarni amalga oshiruvchi yangi koinot bandargohi sifatidagi ilk imtihon bo‘ladi.

Agar barcha rejalar muvaffaqiyatli amalga oshsa, Shotlandiya jahon koinot xaritasida o‘zining mustahkam o‘rniga ega bo‘ladi va sohada yangi davrni boshlab beradi.