«Speys-iks» kompaniyasi «Starship» raketasini uchirish uchun ruxsat oldi
Ilon Mask asos solgan Speys-iks kompaniyasi o‘zining eng qudratli raketa tizimi hisoblangan Starship kemasining navbatdagi sinov parvozini o‘tkazish uchun zarur ruxsatnomani qo‘lga kiritdi. Bu haqda Zamin.uz xabar berdi.
Amerika Qo‘shma Shtatlari Federal aviatsiya boshqarmasi avvalgi sinov parvozi paytida yuz bergan nosozliklar yuzasidan olib borilgan surishtiruv ishlarini rasman yakunladi. Ushbu qaror koinotni zabt etish yo‘lidagi eng yirik loyihalardan biri uchun yangi imkoniyatlar eshigini ochadi.
Eslatib o‘tamiz, may oyida bo‘lib o‘tgan o‘n ikkinchi sinov parvozi davomida raketa kutilmagan portlash bilan yakunlangan edi. Nazorat organining hisobotiga ko‘ra, ushbu hodisa oqibatida aholi salomatligiga yoki jamoat mulkiga hech qanday zarar yetmagan.
Kompaniya mutaxassislari tomonidan o‘tkazilgan va hukumat nazorati ostida tasdiqlangan tekshiruvlar natijasida avariyaning asosiy sabablari to‘liq aniqlandi. Mutaxassislarning xulosasiga ko‘ra, Super Heavy kuchaytirgichining ishdan chiqishiga ikki asosiy omil sabab bo‘lgan.
Birinchidan, raketa yuqoriga ko‘tarilayotgan vaqtda dvigatel tizimi qismlariga haddan tashqari yuqori issiqlik ta’sir qilgan. Ikkinchidan, dvigatelning favqulodda ogohlantirish tizimi sozlamalarida xatoliklarga yo‘l qo‘yilgani aniqlangan.
Ushbu kamchiliklar parvozning yakuniy bosqichida tizimda uzilishlar keltirib chiqargan. Speys-iks ushbu muammolarni bartaraf etish uchun to‘rtta muhim tuzatish chorasini ishlab chiqdi.
Bularga raketaning apparat qismini takomillashtirish va dasturiy ta’minotni yangilash kabi texnik jarayonlar kiradi. Federal aviatsiya boshqarmasi ushbu choralarni yetarli deb topdi va kompaniyaga parvoz litsenziyasining barcha talablarini bajarish sharti bilan navbatdagi startga ruxsat berdi.
Hozirda kompaniya Starship tizimining o‘n uchinchi missiyasiga qizg‘in tayyorgarlik ko‘rmoqda. Allaqachon birinchi bosqichning olovli sinovlari aks etgan surat va lavhalar jamoatchilikka taqdim etildi.
Ushbu sinovlar yangi avlod dvigatellarining barqarorligini tekshirishda muhim bosqich hisoblanadi. Rejalarga ko‘ra, navbatdagi sinov parvozi joriy yilning iyul oyi o‘rtalarida amalga oshirilishi mumkin.
Starship loyihasining muvaffaqiyati kelajakda Oyni o‘zlashtirish va Marsga insoniyat ilk qadamini qo‘yishi uchun poydevor vazifasini o‘taydi. Shuni ta’kidlash joizki, ushbu kema hozirda dunyodagi eng baland va eng kuchli raketa tizimi hisoblanadi.
Uning to‘liq qayta foydalanilishi koinotga yuk tashish xarajatlarini sezilarli darajada kamaytirishi kutilmoqda. Kompaniya va davlat nazorat organi o‘rtasidagi ushbu kelishuv xususiy kosmonavtika sohasida xavfsizlik va yangiliklar o‘rtasidagi muvozanatni saqlashda muhim ahamiyatga ega.
