AQSh startapi 2027-yilda koinotga mustaqil robot yuboradi
Koinotni o‘rganish va orbital stansiyalarda inson mehnatini yengillatish yo‘lida muhim qadam tashlanmoqda. Bu haqda Zamin.uz xabar berdi.
Amerikaning Ikarus Robotiks startapi Joy deb nomlangan mustaqil uchuvchi platformani 2027-yilning boshida Xalqaro koinot stansiyasiga yuborishni rejalashtirmoqda. Mazkur loyiha koinotda robototexnika imkoniyatlarini kengaytirish bilan birga, xavfsizlik masalalariga mutlaqo yangicha yondashuvni talab etadi.
Ushbu missiya doirasida parvoz qiladigan robot stansiya ichida mustaqil harakatlanish, murakkab manyovrlarni bajarish va ekipaj a’zolariga kundalik vazifalarda ko‘maklashish uchun mo‘ljallangan. Loyihani amalga oshirishda maxsus texnologiyalar guruhi asosiy hamkor sifatida tanlangan bo‘lib, u robotni yuqori texnologiyali akkumulyatorlar bilan ta’minlaydi.
Koinot stansiyasi kabi yopiq va cheklangan muhitda ishlaydigan qurilmalar uchun energiya manbalari o‘ta qattiq talablarga javob berishi shart. Oddiy sun’iy yo‘ldoshlardan farqli o‘laroq, insonlar yashaydigan modullar ichidagi robotlar yong‘in yoki portlash xavfini butunlay istisno qilishi lozim.
Mutaxassislarning ta’kidlashicha, bunday tizimlarni ishlab chiqish an’anaviy batareyalarga qaraganda ancha murakkab va yuqori xarajatli jarayon hisoblanadi. Robotni energiya bilan ta’minlovchi akkumulyator tizimlari NASA tomonidan belgilangan barcha xavfsizlik me’yorlariga mos ravishda loyihalashtirilgan.
Ushbu batareyalar aynan Joy robotining o‘lchamlari, shakli va energiya sarfi xususiyatlariga moslashtiriladi. Ta’kidlash joizki, mazkur texnologiya avvalroq boshqa muhim koinot missiyalari doirasida sinovdan o‘tgan va o‘zining ishonchliligini to‘liq isbotlagan.
Kelajakda koinot infratuzilmasini, xususan, Oy va Marsdagi stansiyalarni rivojlantirish uchun tobora ko‘proq mustaqil elektromexanik tizimlar talab etiladi. Bu faqatgina oddiy yordamchi robotlar bilan cheklanib qolmay, balki murakkab uskunalarni yig‘ish, ularga texnik xizmat ko‘rsatish va nazorat ishlarini bajaradigan qurilmalarni ham o‘z ichiga oladi.
Koinotdagi ko‘plab tizimlarga qo‘lda xizmat ko‘rsatishning imkonsizligi sababli, inson ishtirokisiz ishlay oladigan robotlar hal qiluvchi ahamiyatga ega bo‘ladi. Yangi avlod robotlari kelajakda stansiya ichidagi muhitni doimiy kuzatib borish, ekipaj uchun zaruriy anjomlarni yetkazib berish, uskunalarni masofadan turib nosozliklarga tekshirish va favqulodda vaziyatlarda tezkor choralar ko‘rish kabi vazifalarni bajarishi kutilmoqda.
Ushbu loyihaning muvaffaqiyati nafaqat koinot stansiyasi ichidagi ish samaradorligini oshiradi, balki uzoq muddatli koinot safarlari uchun xavfsiz energiya manbalari va mustaqil yordamchilar yaratishda yangi davrni ochib beradi.
