Bugun
Bugungi reyslar jadvali — 19 noyabr
+13°
to‘liq bulutli shamol 2 m/s, shimoli-sharq
ENRU

AQSHda smartfondagi ma’lumotlarni o‘chirgan shaxsga nisbatan jinoiy ish ochildi

Texnologiya
26
AQSHda smartfondagi ma’lumotlarni o‘chirgan shaxsga nisbatan jinoiy ish ochildi
Amerika Qo‘shma Shtatlari Adliya vazirligi mamlakat tarixida ilk bor chegara nazorati vaqtida smartfondagi ma’lumotlarni masofaviy yoki avtomatik tarzda yo‘q qilishga mo‘ljallangan maxsus paroldan foydalangan shaxsga nisbatan jinoiy ish ochdi. Bu haqda One.uz xabar beradi.

Atlanta shahrida istiqomat qiluvchi Samuel Tunik o‘z qurilmasini bojxona xodimlariga topshirishdan avval, undagi barcha fayllarni butunlay o‘chirib yuboruvchi kodni kiritganlikda ayblanmoqda. Ushbu holat huquqni muhofaza qilish organlari tomonidan dalillarni qasddan yo‘q qilish va tergov harakatlariga to‘sqinlik qilish sifatida baholanmoqda.

Mazkur voqea texnologiya va huquqshunoslik olamida katta bahslarga sabab bo‘ldi. Bu AQSH federal prokuraturasi tomonidan majburiy vaziyat paroli deb ataluvchi funksiyadan foydalanganlik uchun shaxsni javobgarlikka tortish bilan bog‘liq birinchi rasmiy holatdir.

Ushbu funksiya qurilma egasi bosim ostida qolganda yoki parolni aytishga majbur bo‘lganda, tizimga kirish o‘rniga barcha ma’lumotlarni darhol o‘chirib tashlashga xizmat qiladi. Maxfiy operatsion tizim va kutilmagan natija Samuel Tunik o‘zining smartfonida standart dasturiy ta’minot o‘rniga maxfiylikka yo‘naltirilgan GrapheneOS operatsion tizimidan foydalangan.

Mazkur tizim foydalanuvchiga ikki xil parol o‘rnatish imkonini beradi: biri odatiy foydalanish uchun, ikkinchisi esa favqulodda holatlarda barcha ma’lumotlarni yo‘q qilish uchun mo‘ljallangan. Voqea 2025-yilning yanvar oyida Atlanta xalqaro aeroportida sodir bo‘lgan.

Tunik xorijdan qaytayotganida bojxona xodimlari uni qo‘shimcha tekshiruvdan o‘tkazishga qaror qilishgan va smartfonini taqdim etishni talab qilishgan. Rasmiylar qurilmani tekshirishga urinishganida, kiritilgan kod tizimdagi barcha raqamli tarkibni o‘chirib yuborgan.

Prokuratura bu harakatni qonunbuzarlik deb hisoblamoqda. Biroq ayblanuvchining advokatlari mijozning huquqlari buzilganini, unga advokat bilan bog‘lanish imkoniyati berilmaganini va smartfonni olib qo‘yish uchun yetarli asoslar bo‘lmaganini ta’kidlamoqda.

Konstitutsiyaviy huquqlar va chegara nazorati Ushbu sud ishi fuqarolarning chegara hududlaridagi huquqlari borasidagi eski bahslarni yana kun tartibiga chiqardi. AQSH hukumati uzoq vaqtdan beri chegara nazorat punktlarida smartfonlarni sud ruxsatisiz tekshirish huquqiga ega ekanligini da’vo qilib keladi.

Himoya tomoni esa bu amaliyot shaxsiy daxlsizlik huquqini buzish ekanligini bildirmoqda. Shuningdek, advokatlar Tunikning ekologik harakatlardagi faolligi sababli hukumatning nishoniga tushganini taxmin qilishmoqda.

U Atlantada huquq-tartibot idoralari uchun qurilayotgan yirik o‘quv markazi loyihasiga qarshi chiqayotgan guruh a’zosi bo‘lgan. Shu sababli, himoyachilar smartfonni tekshirishga bo‘lgan urinishni siyosiy bosim o‘tkazish harakati sifatida baholamoqdalar.

Hozirda sud jarayoni davom etmoqda va uning natijasi kelajakda raqamli maxfiylik hamda chegara nazorati qoidalariga jiddiy ta’sir ko‘rsatishi kutilmoqda.
Nodirbek RazzokovBosh muharrir, muxbir

O‘xshash yangiliklar

Futbol akademiyalari uchun Skaut: to‘lov, davomat va ota-ona bilan aloqa endi bitta tizimda
Futbol akademiyalari uchun Skaut: to‘lov, davomat va ota-ona bilan aloqa endi bitta tizimda
ALLTEN MCHJ IT kompaniyasi futbol akademiyalari va sport maktablari uchun Skaut tizimini ishga tushirdi. Tizimda CRM va mobil ilovalar bor: akademiya rahbari to‘lov va qarzni, murabbiy davomatni,
Texnologiya12:29, 04-11-2026
Apple Pay O‘zbekistonda rekord 142 ming mijozni jalb qildi
Apple Pay O‘zbekistonda rekord 142 ming mijozni jalb qildi
O‘zbekistonda global to‘lov tizimi Apple Pay rasmiy ravishda ishga tushirildi va dastlabki kun o‘zining rekord ko‘rsatkichlari bilan eslatib qoldi. Uzum Bank
Texnologiya18:42, 28-10-2026
Shanxay ko‘chalarida robot-politsiyachilar xizmatga tushdi
Shanxay ko‘chalarida robot-politsiyachilar xizmatga tushdi
Xitoyning eng yirik megapolislaridan biri bo‘lgan Shanxay shahri ko‘chalarida insonsimon robotlar sinovdan o‘tkazila boshlandi. Mazkur innovatsion qurilmalar yo‘l
Texnologiya10:33, 28-10-2026
O‘zbekistonda Apple Pay va Google Pay rasmiy ishga tushdi
O‘zbekistonda Apple Pay va Google Pay rasmiy ishga tushdi
O‘zbekistonda 27 oktyabr kuni foydalanuvchilarga bank kartalarini Apple Pay va Google Pay to‘lov tizimlariga ulash imkoniyati ochildi. Bu o‘zgarish shaxsiy moliyaviy
Texnologiya14:12, 27-10-2026
Britaniyada shaxmat uchun o‘ziga xos aylanuvchi silindrsimon taxta yaratildi
Britaniyada shaxmat uchun o‘ziga xos aylanuvchi silindrsimon taxta yaratildi
Britaniyaning Design by Joffrey dizayn studiyasi shaxmat olamida inqilobiy yangilik sifatida baholanayotgan o‘ziga xos loyihani taqdim etdi. Ijodkorlar asrlar davomida
Texnologiya23:54, 26-10-2026
L3Harris va Palantir sun'iy intellekt yordamida dronlarga qarshi majmualarni takomillashtiradi
L3Harris va Palantir sun'iy intellekt yordamida dronlarga qarshi majmualarni takomillashtiradi
AQSH mudofaa korporatsiyasi L3Harris va ma'lumotlar tahlili kompaniyasi Palantir harbiy texnikalarni takomillashtirish uchun sun'iy intellekt texnologiyalarini joriy etish ustida birgalikda ish
Texnologiya12:14, 26-10-2026