NASA astronavti Oyga qo'nish strategiyasini qayta ko'rib chiqishni so'radi

NASAning Artemis 2 missiyasi uchuvchisi Viktor Glover AQSH milliy aeronavtika va koinotni tadqiq qilish boshqarmasini Oyga insonli parvozlarni qayta tiklash strategiyasini qayta koʻrib chiqishga chaqirdi. Bu haqda One.uz xabar beradi.

Astronavtning fikricha, ilk ekipajlarni darhol Oyni janubiy qutbiga yuborish oʻrniga, avvaliga ekvatorga yaqinroq hududlarga qoʻnish xavfsizroq va samaraliroq boʻladi. Bu taklif koinotni oʻrganish boʻyicha oʻtkazilgan yirik anjumanda ilgari surilgan boʻlib, u missiya ishtirokchilarining xavfsizligini taʼminlash va texnik muvaffaqiyatga erishish imkoniyatlarini oshirishga qaratilgan.

Glover oʻz taklifini agentlik rahbariyatiga taqdim etar ekan, asosiy eʼtiborni xavf-xatarlarni kamaytirish masalasiga qaratdi. Uning soʻzlariga koʻra, Oyning ekvatorial qismi avvalgi Apollo dasturi doirasida juda yaxshi oʻrganilgan va u yerdagi tabiiy sharoitlar astronavtlar uchun ancha qulay hisoblanadi.

Agar agentlikning asosiy maqsadi imkon qadar tezroq va talafotlarsiz Oy yuzasiga qaytish boʻlsa, avvaldan tanish va yaxshi yoritilgan hududlarni tanlash eng mantiqiy qadam boʻladi. Janubiy qutbdagi murakkabliklar va xavflar NASAning hozirgi rejalariga koʻra, Artemis missiyalari doirasida aynan janubiy qutbga qoʻnish koʻzda tutilgan.

Biroq Viktor Glover bu hududning oʻziga xos murakkabliklari borligini alohida taʼkidlamoqda. Xususan, janubiy qutbda Quyosh ufqqa juda yaqin joylashgani sababli, u yerda uzoq davom etuvchi quyuq soyalar hosil boʻladi.

Bunday yorugʻlik sharoiti nafaqat kosmik apparatlarning qoʻnishini, balki astronavtlarning sirtda harakatlanishi va texnik qurilmalarning ishlashini ham jiddiy qiyinlashtiradi. Yana bir muhim jihat ekipajning favqulodda vaziyatlarda ortga qaytish imkoniyati bilan bogʻliq.

Hozirgi loyihada Gateway orbital stansiyasi bilan bogʻliq yuqori choʻzilgan orbita trayektoriyasidan foydalanish rejalashtirilgan. Bunday yoʻnalish tufayli astronavtlar Oy yuzasida ortga qaytish uchun qulay vaqtni kutib, bir haftagacha qolib ketishlari mumkin.

Ekvatorial hududlarda esa Yerga qaytish imkoniyatlari ancha keng va vaqt nuqtayi nazaridan moslashuvchan boʻladi. Bosqichma-bosqich rivojlanish strategiyasi Gloverning fikricha, NASA murakkab qutb missiyalariga oʻtishdan oldin yetarli darajada tajriba toʻplashi zarur.

Avvaliga nisbatan oddiyroq sharoitlarda qoʻnish va yashash koʻnikmalarini shakllantirib, soʻngra qiyinroq ekspeditsiyalarga oʻtish maqsadga muvofiqdir. Bu yondashuv missiya muvaffaqiyatini kafolatlash bilan birga, inson hayotini saqlashda va texnik yoʻqotishlarning oldini olishda muhim rol oʻynaydi.

Shuni taʼkidlash joizki, ushbu taklif hozircha astronavtning shaxsiy nuqtayi nazari hisoblanadi. NASA rasman oʻz rejalarini oʻzgartirgani yoʻq va janubiy qutbni kelajakdagi missiyalar uchun asosiy marra sifatida koʻrmoqda.

Chunki aynan shu hududda muzlagan suv zaxiralari borligi taxmin qilinadi, bu esa kelajakdagi uzoq muddatli koinot bazalari uchun hayotiy muhim manba boʻlib xizmat qilishi mumkin. Shunga qaramay, mutaxassislar xavfsizlik masalasi har doim birinchi oʻrinda turishi kerakligini qayd etmoqdalar.