Bugun
Bugungi reyslar jadvali — 21 noyabr
+16°
to‘liq bulutli shamol 1 m/s, sharq
ENRU

Xitoyda uchinchi avlod atom reaktori milliy energotizimga ulandi

Texnologiya
20
Xitoyda uchinchi avlod atom reaktori milliy energotizimga ulandi
Xitoy Xalq Respublikasi atom energetikasi sohasida navbatdagi yirik yutuqqa erishdi. Bu haqda One.uz xabar beradi.

Mamlakat janubidagi Xaynan provinsiyasida joylashgan Chanszyan atom elektr stansiyasining uchinchi energiya bloki ilk bor yagona milliy energotizimga muvaffaqiyatli ulandi. Ushbu loyiha Xitoyning o‘zida ishlab chiqilgan uchinchi avlod Xualun-1 texnologiyasi asosida barpo etilgan mintaqadagi birinchi reaktor hisoblanadi.

Tarmoqqa ulanish jarayoni qurilmaning elektr energiyasi ishlab chiqarishni boshlaganini va sinovlarning yakuniy bosqichiga o‘tilganini anglatadi. Hozirgi vaqtda mutaxassislar energiya blokini to‘liq quvvatda ishga tushirishdan oldin tizimlarning barqarorligini tekshirishmoqda.

Reaktor quvvati bosqichma-bosqich oshirilib, barcha texnik ko‘rsatkichlar me’yorlarga muvofiqligi nazorat qilinadi. Ushbu yangi quvvatlarning ishga tushirilishi Xitoyning energiya xavfsizligini mustahkamlash bilan birga, atrof-muhitga yetkaziladigan zararni sezilarli darajada kamaytirishga xizmat qiladi.

Zamonaviy xavfsizlik va texnologik yechimlar Xualun-1 loyihasining boshqa turdagi reaktorlardan asosiy farqi uning yuqori darajadagi xavfsizlik tizimlari bilan jihozlanganligidir. Qurilma faol va passiv himoya vositalarining uyg‘unligiga asoslangan bo‘lib, bu har qanday favqulodda vaziyatda stansiya barqarorligini ta’minlaydi.

Xususan, reaktor gumbazi ostida 2400 tonna suv zaxirasiga ega bo‘lgan maxsus rezervuar mavjud. Kutilmagan texnik nosozlik yoki tashqi elektr ta’minoti uzilishi sodir bo‘lganda, ushbu tizim inson aralashuvisiz ishga tushadi.

Suv tortishish kuchi yordamida reaktorga yo‘naltiriladi va uni 72 soat davomida uzluksiz sovutib turish imkonini beradi. Shuningdek, reaktor binosi ikki qavatli germetik qobiq bilan o‘ralgan bo‘lib, ichki qavat qalinligi 1,3 metrli po‘lat bilan mustahkamlangan temir-betondan, tashqi qavat esa 1,8 metrli o‘ta mustahkam betondan iborat.

Ekologik samaradorlik va iqtisodiy istiqbollar Chanszyan atom elektr stansiyasining ikkinchi bosqichi doirasida har biri 1,2 gigavatt quvvatga ega ikkita energiya bloki qurilishi ko‘zda tutilgan. Barcha ishlar yakunlangach, mazkur stansiya har yili o‘rtacha 18 milliard kilovatt-soat elektr energiyasi ishlab chiqaradi.

Bu ko‘rsatkich yirik sanoat korxonalari va aholi ehtiyojlarini barqaror resurs bilan ta’minlash imkonini beradi. Loyiha iqtisodiy manfaatdan tashqari, ekologik jihatdan ham juda foydali hisoblanadi.

Mutaxassislarning hisob-kitoblariga ko‘ra, yangi bloklarning ishga tushishi natijasida har yili 6 million tonnadan ortiq shartli yoqilg‘i tejaladi. Eng muhimi, atmosferaga chiqariladigan zararli uglerod chiqindilari miqdori 11,6 million tonnaga kamayadi.

Bu esa mamlakatning yashil energetikaga o‘tish va iqlim o‘zgarishiga qarshi kurashish strategiyasiga to‘liq mos keladi.
Nodirbek RazzokovBosh muharrir, muxbir

O‘xshash yangiliklar

Futbol akademiyalari uchun Skaut: to‘lov, davomat va ota-ona bilan aloqa endi bitta tizimda
Futbol akademiyalari uchun Skaut: to‘lov, davomat va ota-ona bilan aloqa endi bitta tizimda
ALLTEN MCHJ IT kompaniyasi futbol akademiyalari va sport maktablari uchun Skaut tizimini ishga tushirdi. Tizimda CRM va mobil ilovalar bor: akademiya rahbari to‘lov va qarzni, murabbiy davomatni,
Texnologiya12:29, 04-11-2026
Apple Pay O‘zbekistonda rekord 142 ming mijozni jalb qildi
Apple Pay O‘zbekistonda rekord 142 ming mijozni jalb qildi
O‘zbekistonda global to‘lov tizimi Apple Pay rasmiy ravishda ishga tushirildi va dastlabki kun o‘zining rekord ko‘rsatkichlari bilan eslatib qoldi. Uzum Bank
Texnologiya18:42, 28-10-2026
Shanxay ko‘chalarida robot-politsiyachilar xizmatga tushdi
Shanxay ko‘chalarida robot-politsiyachilar xizmatga tushdi
Xitoyning eng yirik megapolislaridan biri bo‘lgan Shanxay shahri ko‘chalarida insonsimon robotlar sinovdan o‘tkazila boshlandi. Mazkur innovatsion qurilmalar yo‘l
Texnologiya10:33, 28-10-2026
O‘zbekistonda Apple Pay va Google Pay rasmiy ishga tushdi
O‘zbekistonda Apple Pay va Google Pay rasmiy ishga tushdi
O‘zbekistonda 27 oktyabr kuni foydalanuvchilarga bank kartalarini Apple Pay va Google Pay to‘lov tizimlariga ulash imkoniyati ochildi. Bu o‘zgarish shaxsiy moliyaviy
Texnologiya14:12, 27-10-2026
Britaniyada shaxmat uchun o‘ziga xos aylanuvchi silindrsimon taxta yaratildi
Britaniyada shaxmat uchun o‘ziga xos aylanuvchi silindrsimon taxta yaratildi
Britaniyaning Design by Joffrey dizayn studiyasi shaxmat olamida inqilobiy yangilik sifatida baholanayotgan o‘ziga xos loyihani taqdim etdi. Ijodkorlar asrlar davomida
Texnologiya23:54, 26-10-2026
L3Harris va Palantir sun'iy intellekt yordamida dronlarga qarshi majmualarni takomillashtiradi
L3Harris va Palantir sun'iy intellekt yordamida dronlarga qarshi majmualarni takomillashtiradi
AQSH mudofaa korporatsiyasi L3Harris va ma'lumotlar tahlili kompaniyasi Palantir harbiy texnikalarni takomillashtirish uchun sun'iy intellekt texnologiyalarini joriy etish ustida birgalikda ish
Texnologiya12:14, 26-10-2026