Ilon Maskka tegishli kompaniya Memfisdagi gaz turbinalarini olib tashlaydi

Tadbirkor Ilon Maskka tegishli bo‘lgan SpaceX kompaniyasi Memfis shahri yaqinida joylashgan xAI sun’iy intellekt ma’lumotlar markazini elektr energiyasi bilan ta’minlayotgan 69 ta gaz turbinasini 2027-yilning iyul oyiga qadar to‘liq olib tashlashini ma’lum qildi. Bu haqda One.uz xabar beradi.

Ushbu qaror mazkur infratuzilma obyekti atrofida yuzaga kelgan ekologik bahslar va huquqiy ziddiyatlar fonida qabul qilindi. Hozirda foydalanilayotgan vaqtinchalik qurilmalar o‘rniga umumiy quvvati 1,2 gigavattga teng bo‘lgan yangi va doimiy gaz elektr stansiyasi barpo etilishi rejalashtirilgan.

Hozirda faoliyat yuritayotgan gaz turbinalari Missisipi shtati hududida, Tennessi chegarasiga yaqin joyda o‘rnatilgan. Ushbu uskunalar yangi energetika majmuasi to‘liq ishga tushgunga qadar yana bir yil davomida xizmat ko‘rsatishi kutilmoqda.

Biroq mahalliy ekologik tashkilotlar va jamoatchilik faollari mazkur qurilmalarning tabiatga yetkazayotgan zarari yuzasidan jiddiy xavotir bildirishmoqda. Ekologik muammolar va sud jarayonlari Mazkur turbinalardan foydalanish masalasi allaqachon yirik sud muhokamalariga sabab bo‘ldi.

Xususan, rangdor aholi huquqlarini himoya qilish assotsiatsiyasi va Janubiy ekologik huquq markazi xAI kompaniyasini tegishli ruxsatnomalarsiz faoliyat yuritayotganlikda ayblab chiqdi. Kompaniya vakillari turbinalar harakatlanuvchi platformalarda joylashgani sababli alohida litsenziya talab etilmasligini vaj qilib ko‘rsatmoqda.

Shunga qaramay, AQSh federal qonunchiligiga ko‘ra, ma’lum bir quvvatdan yuqori bo‘lgan va muntazam ishlatiladigan energetika qurilmalari qanday usulda o‘rnatilishidan qat’i nazar, davlat ro‘yxatidan o‘tishi shart. Mutaxassislarning hisob-kitoblariga ko‘ra, ushbu turbinalar har yili havoga 2000 tonnadan ortiq azot oksidlarini chiqarishi mumkin, bu esa hududda zararli tutun paydo bo‘lishiga olib keladi.

Kelajakdagi energetika loyihalari Qiziqarli jihati shundaki, joriy yilning iyul oyida AQSh Adliya vazirligi ushbu masalada SpaceX tomonida ekanini bildirdi. Vazirlik ushbu loyihani mamlakatning iqtisodiy va energetik xavfsizligi uchun muhim deb hisoblamoqda.

Yangi quriladigan stansiya esa zamonaviy talablarga to‘liq javob beradigan 41 ta kuchli turbinadan iborat bo‘ladi. Ma’lumot o‘rnida aytish joizki, Ilon Mask avvalroq mobil elektr stansiyalari ishlab chiqaruvchi APR Energy kompaniyasini ham o‘z tasarrufiga olgan edi.

Biroq yangi loyihada ushbu kompaniya jihozlaridan foydalanilmasligi aytilmoqda. Bu holat tadbirkorning kelajakda yanada yirikroq va mustaqil energetika tizimlarini yaratish niyatida ekanidan dalolat beradi.