Xitoylik olimlar ko'mirdan yuqori texnologiyali materiallar olish usulini yaratdi
Xitoylik olimlar oddiy koʻmirni yuqori texnologiyali materiallarga, jumladan, grafen, uglerod tolasi va superkondensatorlar uchun butlovchi qismlarga aylantirish imkonini beruvchi yangi usulni ishlab chiqdilar. Bu haqda One.uz xabar beradi.
Ushbu ixtiro anʼanaviy ravishda yoqilgʻi sifatida ishlatiladigan koʻmirni zamonaviy sanoat uchun qimmatbaho xomashyoga aylantirish orqali energetika va ishlab chiqarish sohasida yangi davrni boshlab berishi kutilmoqda. Mazkur texnologiya nafaqat iqtisodiy samaradorlikni oshiradi, balki atrof-muhitga yetkaziladigan zararni ham sezilarli darajada kamaytiradi.
Kvant kimyosi va qayta ishlash jarayoni Yangi loyiha kvant kimyosi tamoyillariga asoslangan boʻlib, u koʻmir molekulalarini kimyoviy bogʻlarning mustahkamligiga qarab ajratishga imkon beradi. Qayta ishlash jarayonida barqarorligi past boʻlgan molekulalar suyuq va gazsimon mahsulotlarga aylanadi.
Eng chidamli aromatik tuzilmalar esa kondensatsiyalangan pek deb ataluvchi moddani hosil qiladi. Aynan shu modda keyinchalik uglerod tolasi, uglerod koʻpigi va uch oʻlchamli grafen kabi noyob materiallarni ishlab chiqarish uchun asosiy baza boʻlib xizmat qiladi.
Ushbu usul yordamida olingan materiallar aerokosmik sanoat, elektronika va energiya saqlash tizimlarida keng qoʻllanilishi rejalashtirilgan. Mutaxassislarning taʼkidlashicha, mazkur texnologiya koʻmirdagi uglerodning qariyb 60 foizini toʻgʻridan-toʻgʻri tayyor mahsulotga aylantirish imkonini beradi.
Bu koʻrsatkich anʼanaviy usullardan ancha yuqori boʻlib, xomashyodan maksimal darajada foydalanishni taʼminlaydi. Ekologik foyda va sanoat istiqbollari Yangi texnologiyaning eng muhim jihatlaridan biri uning ekologik tozaligidir.
Olimlarning hisob-kitoblariga koʻra, koʻmirni ushbu usulda qayta ishlash atmosfera zaharli chiqindilar, xususan, karbonat angidrid gazining tarqalishini keskin kamaytiradi. Har bir tonna xomashyo hisobiga havoga chiqariladigan zararli gazlar miqdori ikki tonnaga qisqarishi kutilmoqda.
Bu esa global iqlim oʻzgarishiga qarshi kurashda muhim ahamiyatga ega. Hozirgi vaqtda ushbu texnologiyani sanoat miqyosida joriy etish boʻyicha amaliy ishlar boshlab yuborilgan.
Xususan, Xitoyning yirik davlat kompaniyalari bilan hamkorlikda yiliga 6000 tonna mahsulot ishlab chiqarish quvvatiga ega boʻlgan korxona qurilishi rejalashtirilgan. Garchi loyiha hozircha tajriba bosqichida boʻlsa-da, uning iqtisodiy samaradorligi va texnik imkoniyatlari kelajakda uglerod materiallari bozorini butunlay oʻzgartirishi mumkin.
