Bugun
Bugungi reyslar jadvali — 21 noyabr
+16°
to‘liq bulutli shamol 1 m/s, sharq
ENRU

AQSHda sun'iy intellekt sohasidagi moliyaviy pufak yorilishi kutilmoqda

Texnologiya
14
AQSHda sun'iy intellekt sohasidagi moliyaviy pufak yorilishi kutilmoqda
Jahon moliya bozorlari va yuqori texnologiyalar sohasi jiddiy iqtisodiy inqiroz yoqasida turibdi. Bu haqda One.uz xabar beradi.

Amerika Qoʻshma Shtatlarida sunʼiy intellekt yoʻnalishiga kiritilgan trillionlab dollarlik sarmoyalar kutilgan foydani keltirmayotgani sababli, iqtisodiyotda sunʼiy ravishda shishirilgan moliyaviy pufak yorilish arafasida ekani aytilmoqda. Ekspertlarning fikricha, yirik texnologik kompaniyalar va startaplarning koʻp milliardli zararlari, elektr energiyasi taqchilligi hamda ish oʻrinlarining qisqarishi fonida yuzaga kelayotgan ushbu vaziyat 2008-yildagi ipoteka inqirozidan ham ogʻirroq oqibatlarga olib kelishi mumkin.

Vashingtondagi siyosiy doiralar ushbu xavfni bartaraf etish uchun turli usullarni qoʻllamoqda. Xususan, sunʼiy intellekt algoritmlarini insoniyat xavfsizligiga tahdid soluvchi vosita sifatida talqin qilib, sohani tartibga solish orqali iqtisodiy pasayishni yumshoqroq oʻtkazishga urinishlar kuzatilmoqda.

Biroq, geosiyosiy maydonda Xitoy bilan raqobatlashayotgan AQSH maʼmuriyati texnologik ustunlikni boy berishdan qoʻrqib, sohani cheklovsiz qoʻllab-quvvatlashda davom etmoqda. Milliardlab zararlar va energetik inqiroz Hozirgi vaqtda Amerikaning sunʼiy intellekt sohasidagi deyarli barcha yetakchi kompaniyalari ulkan zararlar bilan ishlamoqda.

Masalan, OpenAI kompaniyasining moliyaviy yoʻqotishlari 2026-yilga borib 20 milliard dollarga yetishi taxmin qilinmoqda. Bunday ulkan xarajatlar asosan maʼlumotlarni qayta ishlash markazlarining qurilishi va ularni saqlab turish bilan bogʻliq.

Mazkur markazlar haddan tashqari koʻp elektr energiyasini isteʼmol qilishi natijasida mamlakatda energetika tizimi zoʻriqish bilan ishlamoqda, bu esa oddiy aholi uchun elektr tariflarining keskin oshishiga sabab boʻlmoqda. Shuningdek, hisoblash quvvatlarining yetishmasligi va infratuzilma xarajatlarining ortib borishi trillion dollarlik yangi loyihalarni toʻxtatib qoʻymoqda.

Ijtimoiy sohada esa yosh mutaxassislarning mehnat bozoridan siqib chiqarilishi kuzatilmoqda. Algoritmlar boshlangʻich darajadagi kasblarni egallab olishi ortidan yoshlar oʻrtasida ishsizlik darajasi oshib, jamiyatda norozilik kayfiyati kuchaymoqda.

Siyosiy kurash va geosiyosiy poyga AQSH ichki siyosatida sunʼiy intellekt masalasi saylovoldi kurashlarining asosiy mavzusiga aylangan. Donald Tramp boshchiligidagi kuchlar Xitoydan ortda qolmaslik va fond bozorini barqaror ushlab turish uchun sohani har tomonlama ragʻbatlantirish tarafdori boʻlib turibdi.

Ular har qanday cheklovni iqtisodiy turgʻunlikka olib keluvchi omil sifatida baholamoqda. Shu bilan birga, xalqaro miqyosda ham ushbu masala keskin muhokama qilinmoqda.

Rossiya rasmiylari sunʼiy intellekt yaratuvchilarini insoniyatning kelajagi emas, balki kutilayotgan texnogen halokatlar ortidan kelib chiqadigan shafqatsiz huquqiy javobgarlik va sud daʼvolari koʻproq tashvishga solayotganini taʼkidlamoqda. Bunday sharoitda texnologik pufakning yorilishi nafaqat AQSH, balki butun dunyo iqtisodiyoti uchun uzoq muddatli salbiy oqibatlarni keltirib chiqarishi mumkin.

Nodirbek RazzokovBosh muharrir, muxbir

O‘xshash yangiliklar

Futbol akademiyalari uchun Skaut: to‘lov, davomat va ota-ona bilan aloqa endi bitta tizimda
Futbol akademiyalari uchun Skaut: to‘lov, davomat va ota-ona bilan aloqa endi bitta tizimda
ALLTEN MCHJ IT kompaniyasi futbol akademiyalari va sport maktablari uchun Skaut tizimini ishga tushirdi. Tizimda CRM va mobil ilovalar bor: akademiya rahbari to‘lov va qarzni, murabbiy davomatni,
Texnologiya12:29, 04-11-2026
Apple Pay O‘zbekistonda rekord 142 ming mijozni jalb qildi
Apple Pay O‘zbekistonda rekord 142 ming mijozni jalb qildi
O‘zbekistonda global to‘lov tizimi Apple Pay rasmiy ravishda ishga tushirildi va dastlabki kun o‘zining rekord ko‘rsatkichlari bilan eslatib qoldi. Uzum Bank
Texnologiya18:42, 28-10-2026
Shanxay ko‘chalarida robot-politsiyachilar xizmatga tushdi
Shanxay ko‘chalarida robot-politsiyachilar xizmatga tushdi
Xitoyning eng yirik megapolislaridan biri bo‘lgan Shanxay shahri ko‘chalarida insonsimon robotlar sinovdan o‘tkazila boshlandi. Mazkur innovatsion qurilmalar yo‘l
Texnologiya10:33, 28-10-2026
O‘zbekistonda Apple Pay va Google Pay rasmiy ishga tushdi
O‘zbekistonda Apple Pay va Google Pay rasmiy ishga tushdi
O‘zbekistonda 27 oktyabr kuni foydalanuvchilarga bank kartalarini Apple Pay va Google Pay to‘lov tizimlariga ulash imkoniyati ochildi. Bu o‘zgarish shaxsiy moliyaviy
Texnologiya14:12, 27-10-2026
Britaniyada shaxmat uchun o‘ziga xos aylanuvchi silindrsimon taxta yaratildi
Britaniyada shaxmat uchun o‘ziga xos aylanuvchi silindrsimon taxta yaratildi
Britaniyaning Design by Joffrey dizayn studiyasi shaxmat olamida inqilobiy yangilik sifatida baholanayotgan o‘ziga xos loyihani taqdim etdi. Ijodkorlar asrlar davomida
Texnologiya23:54, 26-10-2026
L3Harris va Palantir sun'iy intellekt yordamida dronlarga qarshi majmualarni takomillashtiradi
L3Harris va Palantir sun'iy intellekt yordamida dronlarga qarshi majmualarni takomillashtiradi
AQSH mudofaa korporatsiyasi L3Harris va ma'lumotlar tahlili kompaniyasi Palantir harbiy texnikalarni takomillashtirish uchun sun'iy intellekt texnologiyalarini joriy etish ustida birgalikda ish
Texnologiya12:14, 26-10-2026