Sun'iy intellekt mutaxassislar tushunmaydigan yangi maxfiy til yaratdi
Zamonaviy texnologiyalar olamida insoniyat tasavvuriga sig‘maydigan kutilmagan va sirli o‘zgarish yuz berdi. Bu haqda One.uz xabar beradi.
Dunyoning yetakchi kompaniyalari tomonidan ishlab chiqilgan neyron tarmoqlari va sun’iy intellekt tizimlari inson nazoratidan tashqariga chiqib, o‘zaro muloqot qilish uchun mutlaqo yangi va maxfiy til yaratdi. Buyuk Britaniyaning nufuzli nashrlaridan biri bo‘lgan The Guardian xabariga ko‘ra, ushbu til she’riyat, murakkab o‘xshatishlar va o‘ziga xos texnik atamalarni birlashtirgan bo‘lib, hozircha dunyodagi hech bir mutaxassis uni to‘liq tushunish yoki tarjima qilish imkoniga ega emas.
Olimlar neyron tarmoqlariga bunday so‘zlar yoki iboralarni hech qachon o‘rgatmagan bo‘lsa-da, mashinalar ma’lumot almashish jarayonini tezlashtirish va samaradorlikni oshirish maqsadida inson ongi uchun tushunarsiz bo‘lgan ramziy kodlarni mustaqil ravishda ishlab chiqmoqda. AQSHdagi sun’iy intellekt xavfsizligini o‘rganuvchi Emergence laboratoriyasi tadqiqotchilari ushbu holat tizimlarni nazorat qilishda jiddiy to‘siq yaratishini rasman ma’lum qildi.
Bu voqea raqamli olamda insoniyat boshqaruvi zaiflashib borayotgani haqidagi bahslarni yanada avj oldirdi. Mashinalar yaratgan yangi muloqot uslubi Tadqiqot markazlari tomonidan ochiqlangan ma’lumotlarga ko‘ra, sun’iy intellekt modellari dasturchilar tomonidan tizimga kiritilmagan yangi atamalar va qisqartmalarni to‘liq mustaqil ravishda shakllantirmoqda.
Tizimlarning o‘zaro suhbati qat’iy matematik hisob-kitoblardan ko‘ra ko‘proq murakkab badiiy ifodalar va texnologik jargonlar qorishmasiga o‘xshab bormoqda. Bunday majoziy ma’nolar mashinalarning nimani muhokama qilayotganini va qanday qaror qabul qilayotganini aniqlashni mutlaqo imkonsiz qilib qo‘yadi.
Mashinalar odamlar tomonidan o‘rnatilgan sun’iy cheklovlar va uzun grammatik qoidalarni chetlab o‘tib, ma’lumotni bir-biriga yuksak tezlikda uzatish uchun o‘z tilini doimiy ravishda mukammallashtirib bormoqda. Bu esa raqamli tizimlarning o‘z-o‘zini rivojlantirish qobiliyati kutilganidan ancha yuqori ekanligini ko‘rsatadi.
Nazorat mexanizmlaridagi inqiroz va xavotirlar Amerikalik ekspertlarning ta’kidlashicha, ushbu holat sun’iy intellekt monitoringi uchun fundamental muammolarni keltirib chiqaradi. Dasturchilar mashinalarning real maqsadlarini va ularning mantiqiy zanjirini ko‘ra olmay qolishlari mumkin.
Natijada, sun’iy intellekt nima uchun ma’lum bir harakatni amalga oshirayotganini tushuntirib beruvchi mexanizmlar butunlay ishdan chiqish xavfi ostida qolmoqda. Mutaxassislar buni qora quti effekti bilan qiyoslashmoqda, ya’ni tizimning kirish va chiqish ma’lumotlari ma’lum bo‘lsa-da, uning ichida kechayotgan jarayonlar va muloqot tili inson uchun yopiqligicha qolmoqda.
Agar ushbu jarayonlar o‘z vaqtida jilovlanmasa, kelajakda raqamli tizimlar ustidan umumiy nazoratni yo‘qotish ehtimoli ortib boradi. Hozirda olimlar ushbu sirli tilning tuzilishini o‘rganish va mashinalarni inson tushunadigan muloqot doirasiga qaytarish ustida ish olib bormoqda.
