Olimlar quyosh panellari samaradorligi bo'yicha jahon rekordini o'rnatdi

Suzhou universiteti va LONGi markaziy ilmiy-tadqiqot instituti olimlari quyosh energetikasi sohasida yirik texnologik yutuqqa erishganliklarini ma’lum qilishdi. Bu haqda One.uz xabar beradi.

Tadqiqotchilar tomonidan yaratilgan yangi turdagi perovskit-kremniy tandem quyosh elementi 34 foizlik foydali ish koeffitsiyentini qayd etdi. Ushbu ko‘rsatkich quyosh panellarining samaradorligi bo‘yicha jahon miqyosidagi eng yuqori natijalardan biri bo‘lib, qayta tiklanuvchi energiya manbalari bozorida yangi davrni boshlab berishi kutilmoqda.

Mazkur innovatsiya quyosh nurlaridan elektr energiyasi olish unumdorligini sezilarli darajada oshirish imkonini beradi. Zamonaviy energetika bozorida keng qo‘llaniladigan an’anaviy kremniy panellari o‘zining texnik imkoniyatlari chegarasiga yetib kelgan.

Shu sababli, mutaxassislar kremniy ustiga perovskit qatlami joylashtirilgan tandem tuzilmalarni faol ravishda o‘rganmoqdalar. Bunday yondashuv quyosh spektrining turli to‘lqin uzunliklaridan yanada samarali foydalanishga xizmat qiladi.

Biroq, ikki xil material tutashgan joyda sifatli qatlam hosil qilish va energiya yo‘qotishlarining oldini olish uzoq vaqt davomida asosiy texnik to‘siq bo‘lib kelayotgan edi. Texnologik yechim va innovatsion yondashuv Xitoylik tadqiqotchilar jamoasi ushbu muammoni hal qilish uchun mutlaqo yangi uslubni qo‘llashdi.

Ular odatiy izolyatsiya materiallari o‘rniga tsirkoniy dioksidi nanohissachalaridan foydalanishdi. Ushbu kichik zarrachalar materiallar yuzasidagi xususiyatlarni o‘zgartirib, suyuq perovskit eritmasining kremniy ustida bo‘shliqlarsiz, bir tekis taqsimlanishini ta’minlaydi.

Natijada, quyosh elementining ichki tuzilmasi yanada mustahkamlanib, zaryad tashuvchilarning harakati yaxshilandi. O‘tkazilgan tahlillar shuni ko‘rsatdiki, yangi texnologiya yordamida zaryad tashuvchi zarrachalarning o‘rtacha yashash muddati 1,46 mikrosekunddan 2,81 mikrosekundgacha, ya’ni deyarli ikki barobarga uzaygan.

Bu esa quyosh nuri ta’sirida hosil bo‘lgan energiyaning isrof bo‘lmasdan elektr tokiga aylanishini kafolatlaydi. Laboratoriya sharoitida olingan 34 foizlik samaradorlik ko‘rsatkichi ushbu uslubning naqadar istiqbolli ekanini tasdiqladi.

Chidamlilik va kelajak istiqbollari Mutaxassislar nafaqat yuqori quvvatga, balki qurilmaning uzoq muddat xizmat qilishiga ham alohida e’tibor qaratishgan. Tajriba davomida germetik yopilgan quyosh elementlari 2000 soat davomida uzluksiz sun’iy yorug‘lik ostida sinovdan o‘tkazildi.

Bunday og‘ir ish sharoitida ham qurilma o‘zining dastlabki samaradorligining 84 foizini saqlab qolishga muvaffaq bo‘ldi. Ushbu natijalar yangi turdagi tandem elementlarning nafaqat laboratoriya sharoitida, balki real sanoat miqyosida ham qo‘llanilishi mumkinligini ko‘rsatmoqda.

Kelgusida mazkur texnologiya asosida ishlab chiqarilgan quyosh stansiyalari kamroq maydonda ko‘proq energiya ishlab chiqarish imkonini beradi. Bu esa o‘z navbatida yashil energetika tannarxini pasaytirishga va atrof-muhitga salbiy ta’sirni kamaytirishga xizmat qiladi.