Shveysariya olimlari barmoqlari yordamida harakatlanuvchi robot qo'l yaratdi
Shveysariya oliy texnika maktabi qoshidagi Yumshoq robototexnika laboratoriyasi mutaxassislari barmoq uchlarida mustaqil ravishda harakatlanish imkoniyatiga ega bo‘lgan noyob robot qo‘lni yaratdilar. Bu haqda One.uz xabar beradi.
Ushbu innovatsion qurilma nafaqat muvozanatni saqlash, balki turli xil murakkab yuzalarga moslashish hamda atrof-muhitdagi buyumlar bilan bevosita aloqaga kirishish qobiliyatini namoyish etdi. Mazkur ishlanma robototexnika sohasida yangi sahifa ochib, qurilmaning asosiy tanasidan ajralgan holda avtonom vazifalarni bajarishiga yo‘l ochadi.
Tajriba jarayonida olimlar inson qo‘li tuzilishiga ega bo‘lgan tayyor antropomorfik modeldan foydalanishdi. Bunda barmoqlar uzunligi va boshqaruv mexanizmining o‘ziga xos geometriyasi o‘zgarishsiz qoldirildi.
Inson barmoqlari turlicha uzunlikda bo‘lgani sababli, harakatlanish vaqtida barqarorlikni ta’minlash muhandislar uchun ancha murakkab vazifa bo‘ldi. Tizimni to‘liq avtonom holatga keltirish maqsadida unga maxsus quvvatlantiruvchi akkumulyator, hisoblash moduli va sezgir datchiklar jamlanmasi o‘rnatildi.
Boshqaruv algoritmi va o‘qitish jarayoni Boshqaruv tizimini yaratishda virtual muhitda mustahkamlash usulidan keng foydalanildi. Mashg‘ulotlar davomida sun’iy intellekt tizimi har bir muvaffaqiyatli harakat uchun rag‘batlantirilib, bir vaqtning o‘zida barmoqlarning tabiiy holatini saqlab qolishga o‘rgatildi.
Ko‘plab urinishlar natijasida algoritm mustaqil ravishda muvozanatni ushlab turuvchi yo‘nalishlarni tanlashni o‘zlashtirdi. Shundan so‘ng tayyor dasturiy model haqiqiy fizik qurilmaga ko‘chirildi va amaliyotda sinab ko‘rildi.
Turli yuzalardagi sinovlar va amaliy imkoniyatlar Amaliy sinovlar chog‘ida robot qo‘l xona ichida ham, ochiq havoda ham o‘ndan ortiq turli qoplamali yuzalar bo‘ylab harakatlana oldi. U kafel, maysa va tosh kabi ishqalanish darajasi turlicha bo‘lgan sirtlarda ham muvaffaqiyatli yurib, sharoitga qarab barmoqlar harakatini tezda moslashtirdi.
Mutaxassislar maxsus test sifatida qurilmaning kompyuter boshqaruvidagi mahoratini ham tekshirib ko‘rishdi. Tajriba davomida robot qo‘l muvozanatni yo‘qotmagan holda kompyuter klaviaturasidagi tugmalarni navbat bilan bosib, maxsus mantiqiy o‘yin bosqichini mustaqil ravishda yakunladi.
Bu kabi avtonom harakatlanish qobiliyati kelgusida cheklangan fazolarda ishlaydigan robototexnika tizimlari uchun juda muhim ahamiyatga ega. Masalan, yirik robot tor tirqishlar yaqinida o‘z qo‘lini qoldirib ketishi va u yerda mustaqil ravishda ichkaridagi boshqaruv elementlariga yetib borib, zarur amaliyotni bajarib qaytishi mumkin bo‘ladi.
Kelgusidagi ilmiy rejalar Loyiha mualliflarining fikricha, o‘z-o‘zidan harakatlanish imkoniyati robot qo‘llarni inson uchun mo‘ljallangan interfeyslar hamda fazoda ishlashda yanada universal qiladi. Mazkur yo‘nalishdagi keyingi qadam mustaqil harakatlanishni yanada murakkab manipulyatsiyalar bilan uyg‘unlashtirishdan iborat.
Kelajakda robot qo‘l nafaqat kerakli nuqtaga mustaqil ravishda yetib borishi, balki o‘sha yerda murakkab ishchi vazifalarni ham bexato bajarishi talab etiladi. Bu esa texnologiyaning sanoat va xizmat ko‘rsatish sohalaridagi samaradorligini keskin oshiradi.
