BMW va talabalar ortiqcha elektr energiyasi ishlab chiqaruvchi elektromobil yaratdi

AQSHning Klemson universiteti magistrantlari BMW kompaniyasi bilan hamkorlikda shahar sharoitida o‘zi sarflaydigan quvvatdan ko‘ra ko‘proq elektr energiyasi ishlab chiqarishga qodir bo‘lgan Deep Orange 17 nomli tajribaviy elektromobilni taqdim etdi. Bu haqda One.uz xabar beradi.

Luminetta nomi berilgan ushbu loyiha avtomobilsozlikda an’anaviy tezlik va quvvat poygasi o‘rniga o‘ta yuqori energiya samaradorligiga e’tibor qaratilgani bilan soha mutaxassislarining diqqatini tortdi. Ikki yil davomida olib borilgan izlanishlar natijasida yaratilgan ushbu transport vositasi quyosh nuri yordamida o‘z akkumulyatorlarini to‘ldirib, ortiqcha energiyani zaxira qilish imkoniyatiga ega.

Yengil konstruksiya va aerodinamik yechimlar Loyihani amalga oshirish jarayoni 2024-yilning kuzida boshlangan bo‘lib, unda 16 nafar iqtidorli talaba ishtirok etdi. Ularning oldiga energiya balansi ijobiy bo‘lgan, ya’ni sarfidan ko‘ra ko‘proq quvvat hosil qiladigan mashina yaratish vazifasi qo‘yilgan edi.

Natijada og‘irligi atigi 550 kilogramm bo‘lgan ikki eshikli prototip dunyoga keldi. Ta’kidlash joizki, bu ko‘rsatkich bugungi kunda ommaviy ishlab chiqarilayotgan zamonaviy elektromobillardan taxminan uch barobar yengilroqdir.

Bunday yengillikka erishish uchun muhandislar kombinatsiyalangan shassi tizimidan foydalanishdi. Mashina tuzilishida yo‘lovchilar xavfsizligini ta’minlovchi mustahkam po‘lat bilan bir qatorda alyuminiy, uglerod plastiklari va 3D-printer yordamida tayyorlangan metall detallar qo‘llanilgan.

Avtomobilning tashqi ko‘rinishi ham o‘ziga xos burchakli shaklga ega bo‘lib, u aerodinamik qarshilikni kamaytirish maqsadida tabiatdagi quti-baliq shaklidan andoza olgan holda loyihalashtirilgan. Quyosh panellari va yuqori samaradorlik Luminetta modelining asosiy ustunligi uning yuzasiga o‘rnatilgan 1700 dan ortiq quyosh elementlaridir.

Germaniyaning nufuzli Fraunhofer ISE instituti bilan hamkorlikda ishlab chiqilgan ushbu panellar avtomobil harakatlanayotgan yoki to‘xtab turgan vaqtda ham to‘xtovsiz elektr energiyasi ishlab chiqaradi. Eng muhimi, mazkur texnologiya hatto binolar yoki daraxtlar soyasi tushib turgan sharoitda ham samarali ishlash xususiyatiga ega bo‘lib, bu shahar muhiti uchun juda qo‘l keladi.

Ishlab chiquvchilar avtomobilning imkoniyatlarini turli iqlimga ega bo‘lgan Frankfurt, Madrid, Mumbay va Grinvill kabi shaharlar misolida sinovdan o‘tkazishdi. Hisob-kitoblarga ko‘ra, 19 kilometrlik kunduzgi yo‘nalishni bosib o‘tish davomida quyosh panellari 50 kilometr masofaga yetadigan quvvat ishlab chiqargan.

Bu esa generatsiya qilingan energiya sarflanganidan 2,5 barobar ko‘p ekanini anglatadi. Shuningdek, mashinada tormozlanish vaqtida quvvatni qayta tiklash va harakatni aqlli boshqarish tizimlari ham joriy etilgan.

Luminetta zamonaviy multimedia tizimlari, jumladan, smartfonlar bilan ulanish imkoniyati va energiya sarfini real vaqt rejimida ko‘rsatuvchi interfeys bilan jihozlangan. Ushbu loyiha kelajakda shahar transporti butunlay avtonom va ekologik toza energiya manbalariga o‘tishi mumkinligini amalda isbotlab berdi.

Hozirda ushbu prototip universitet laboratoriyasida ilmiy tadqiqotlar uchun asosiy baza bo‘lib xizmat qilmoqda.