Shveysariya AQSHga qurol eksportini to‘xtatdi
Yaqin Sharqdagi qurolli mojaro davom etayotgan bir paytda xalqaro maydonda kutilmagan va muhim siyosiy qarorlar qabul qilinmoqda. Bu haqda Zamin.uz xabar berdi.
Shveysariya o‘zining mustahkam betaraflik tamoyillari asosida Amerika Qo‘shma Shtatlarining Eronga qarshi harbiy harakatlariga keskin norozilik bildirdi. Ushbu qaror va uning Oq uy uchun qanday oqibatlarga olib kelishi haqida tahlil qilamiz.
Shveysariya hukumati Eron bilan harbiy ziddiyat kuchaygan pallada AQSHga qurol va harbiy texnika eksportini rasman to‘xtatdi. Bern bunday qarorni mamlakatning uzoq yillik betaraflik siyosatiga asoslab, qurolli nizolarda ishtirok etayotgan tomonlarga harbiy texnologiyalar yetkazib berishga yo‘l qo‘yilmasligini ta’kidladi.
Vashington uchun bu qaror kutilmagan zarba bo‘ldi. Shveysariya AQSH va Isroilning Eronga qarshi keng ko‘lamli harbiy harakatlari boshlanganidan so‘ng, yangi qurol sotish litsenziyalarini berishni to‘xtatgan edi.
Shuningdek, 14 mart kuni Shveysariya o‘z havo hududidan AQSH razvedka samolyotlarining o‘tishini ham taqiqladi. Iqtisodiy jihatdan ham bu qaror muhim ahamiyatga ega.
2025 yilda AQSH Shveysariyadan 120 million dollarlik harbiy mahsulot import qilgan bo‘lib, Bern uning ikkinchi yirik yetkazib beruvchisi hisoblanadi. Tahlilchi G‘ayratxo‘ja G‘afforxo‘ja o‘g‘lining fikricha, Shveysariya harbiy sanoati AQSH mudofaa tizimlari uchun muhim komponentlar yetkazib beradi, shuning uchun bu cheklov Pentagon rejalariga jiddiy ta’sir ko‘rsatishi mumkin.
Eronga qarshi urush Vashingtonning xalqaro maydondagi mavqeining zaiflashayotganini ko‘rsatmoqda. Hatto NATO a’zolari bo‘lgan Buyuk Britaniya va Fransiya ham Ho‘rmuz bo‘g‘ozidagi mojaro tomonlariga aralashishdan bosh tortmoqda.
AQSH sobiq prezidenti Donald Tramp Yevropa davlatlarini faol bo‘lmaslikda ayblab, ularni keskin tanqid qildi. Moliyaviy tomondan, Pentagon urushni davom ettirish uchun Kongressdan qo‘shimcha 200 milliard dollar so‘ramoqda.
Biroq jamoatchilik va muxolifatning bosimi tufayli Tramp urushni to‘xtatish yo‘llarini izlamoqda. Eron esa kuchli zarbalarga qaramay, qarshilik ko‘rsatishda davom etmoqda.
Bu holat urushning nafaqat iqtisodiy jihatdan qimmatga tushayotganini, balki AQSHning xalqaro obro‘siga ham zarar yetkazayotganini ko‘rsatadi. Xulosa qilib aytganda, Shveysariyaning bu qarori G‘arb dunyosida AQSHning yakkalanib qolayotganidan dalolat beradi.
Bernning "xolis vositachi" maqomi yana bir bor amalda tasdiqlandi. Hurmatli o‘quvchilar, sizning fikringizcha, Shveysariya kabi boshqa davlatlar ham AQSHga qarshi shunday cheklovlarni joriy etadimi?
Ushbu siyosiy qadam Yaqin Sharqdagi urushning to‘xtashiga ta’sir qilishi mumkinmi?
