AQSH Eron neftini eksport qilishga cheklovni yumshatdi
Yaqin Sharqdagi kuchayib borayotgan harbiy to‘qnashuvlar va Ho‘rmoz bo‘g‘ozidagi qiyin vaziyat tufayli butun dunyo energiya bozori jiddiy inqirozni boshdan kechirmoqda. Bu haqda Zamin.uz xabar berdi.
Neft narxlari rekord darajaga ko‘tarilgan paytda AQSH hukumati kutilmagan va ko‘pchilik orasida bahslashuvlarga sabab bo‘lgan qadam tashladi. Ushbu voqealar va uning kelajakdagi oqibatlarini chuqurroq tahlil qilishimiz kerak.
Joriy yilning 20 marti kuni AQSH Moliya vazirligi Eron nefti va yonilg‘i mahsulotlarini eksport qilishga qo‘yilgan cheklovlarni vaqtinchalik yumshatdi. Ushbu qaror o‘ttiz kunlik muddatga mo‘ljallangan bo‘lib, faqat hozirgi kunga qadar yo‘lga chiqarilgan va tranzit holatidagi yuklarga taalluqli hisoblanadi.
Yangi shartnomalar tuzish jarayoni esa hali ham to‘liq taqiq ostida qolmoqda. AQSH moliya vaziri Skot Bessent ushbu chorani jahon bozorida yuzaga kelgan taqchillikni bartaraf etish maqsadida qabul qilindi, deb izohladi.
Rejaga ko‘ra, bozorga qo‘shimcha yuz qirq million barrel neftning kirib kelishi Ho‘rmoz bo‘g‘ozi yopilganligi sababli oshib ketgan narxlarni pasaytirishi kutilmoqda. AQSHning strategik maqsadi Eron neftini bozorga chiqarish orqali narxlarni tushirish va shu yo‘l bilan Tehronning asosiy daromad manbasini kamaytirishdan iborat.
Biroq, ekspertlar va tahlilchilar bu qarorni keskin tanqid qilmoqdalar. Ba’zi mutaxassislar fikricha, bu harakat Eron rejimiga o‘zining harbiy harakatlarini moliyalashtirish uchun qo‘shimcha imkoniyat yaratib berishi mumkin.
Shuningdek, ko‘plab olimlar yuz qirq million barrel neft global miqyosda narxlarni tubdan o‘zgartira olmasligiga shubha bilan qarashmoqda. Eron tomoni esa AQSHning bu qarorini xaridorlarga berilgan puch umid deb atab, mamlakatda bozorga zudlik bilan chiqarish uchun ortiqcha xomashyo qolmaganini ta’kidladi.
Hozirgi kunda Yaqin Sharqdagi vaziyat juda qaltis bo‘lib, dunyo neft eksportining yigirma foizi o‘tadigan Ho‘rmoz bo‘g‘ozi deyarli to‘sib qo‘yilgan holatda. Sizningcha, AQSHning Eron neftiga oid bu yangi harakati benzin va yonilg‘i narxlarini tushirishga haqiqatan yordam bera oladimi?
