Xitoylik olimlar asteroidlarni yadroviy qurilmalar yordamida zararsizlantirish usulini topdi

Xitoylik olimlar Yer sayyorasiga xavf solishi mumkin bo‘lgan yirik asteroidlarni zararsizlantirishning yangi va samarali usulini ishlab chiqdilar. Bu haqda One.uz xabar beradi.

Tadqiqotlarga ko‘ra, diametri taxminan 100 metr bo‘lgan osmon jismlarining harakat yo‘nalishini yadroviy qurilmalar yordamida o‘zgartirish yoki ularni butunlay parchalab tashlash imkoniyati mavjud. Xitoy raketa tashuvchi texnologiyalar akademiyasi mutaxassislari tomonidan o‘tkazilgan kompyuter modellashtirish ishlari shuni ko‘rsatdiki, portlovchi qurilmani asteroid yuzasiga shunchaki o‘rnatishdan ko‘ra, uni chuqurroq joylashtirish kutilgan natijani beradi.

Yadroviy portlashning samaradorligi Tadqiqotchilar turli ssenariylarni tahlil qilib, yadroviy qurilmani asteroid yuzasidan taxminan 30 metr chuqurlikda portlatish eng maqbul yechim ekanini aniqladilar. Bunday yondashuv sayozroq portlashlarga qaraganda osmon jismining trayektoriyasini o‘zgartirishda bir necha barobar yuqori samaradorlikka ega.

Hisob-kitoblarga ko‘ra, agar quvvati Xirosimaga tashlangan atom bombasiga teng bo‘lgan 200 ta qurilmadan foydalanilsa, diametri 100 metrli asteroidni butunlay parchalab yuborish mumkin bo‘ladi. Bu usul ayniqsa kutilmaganda aniqlangan va Yerga juda yaqin qolgan xavfli jismlarga qarshi kurashishda yagona chora bo‘lib xizmat qilishi ta’kidlanmoqda.

Kosmik xavfsizlik va zamonaviy usullar Hozirgi vaqtda asteroidlardan himoyalanishning turli usullari ko‘rib chiqilmoqda. Masalan, 2022-yilda NASA tomonidan amalga oshirilgan DART missiyasi doirasida maxsus kosmik apparat asteroidga urilib, uning orbitasini muvaffaqiyatli o‘zgartirgan edi.

Biroq, xitoylik olimlarning fikricha, asteroidni boshqa yo‘nalishga burish uchun vaqt yetarli bo‘lmagan hollarda yadroviy zarba berish eng tezkor chora hisoblanadi. Shunga qaramay, mazkur usul hozircha faqat nazariy va matematik modellashtirish bosqichida bo‘lib, uni amaliyotda qo‘llash uchun qo‘shimcha xalqaro kelishuvlar va texnik sinovlar talab etiladi.

Yangi tadqiqot natijalari kelajakda sayyoramizni yirik osmon jismlari bilan to‘qnashuvdan himoya qilish tizimlarini yanada takomillashtirishga yordam beradi. Olimlar bu kabi texnologiyalarni rivojlantirish orqali insoniyatni kutilmagan kosmik ofatlardan asrab qolish mumkinligiga ishonch bildirmoqdalar.

Mazkur yo‘nalishdagi izlanishlar nafaqat Xitoyda, balki dunyoning boshqa yetakchi kosmik davlatlarida ham faol davom ettirilmoqda.