Erondagi keskinlik jahon bozorlarida narxlarni oshirdi
Amerika Qo‘shma Shtatlari va Isroil o‘rtasida Eron hududidagi vaziyat keskinlashgach, jahon bozorlarida turli xil mahsulotlarning narxlari tez sur’atlar bilan oshmoqda. Bu haqda Zamin.uz xabar berdi.
Iqtisodiyot sohasining mutaxassislari bu holatni asosan geosiyosiy beqarorlik va global ta’minot zanjirlaridagi uzilishlar bilan bog‘lashmoqdalar. So‘nggi ma’lumotlarga ko‘ra, Yevropa Ittifoqi hududida tabiiy gaz narxi sakkiz yuz elli foizga ko‘tarilgan.
Shu bilan birga, yoqilg‘i moyi narxi sakkiz yuz foizga, Brent xom nefti esa besh yuz qirq foizga qimmatlashgan. Energetika bozoridagi o‘zgarishlar shu bilan cheklanib qolmagan.
WTI turi xom nefti narxi to‘rt yuz olti foizga, benzin qirq to‘rt foizga va dizel yoqilg‘isi qirq ikki foizga oshgan. Ushbu holat transport va sanoat sohalariga jiddiy ta’sir ko‘rsatib, ishlab chiqarish xarajatlarini oshirmoqda.
Qolaversa, kimyo va qishloq xo‘jaligi mahsulotlarida ham sezilarli o‘sish kuzatilmoqda. Karbamid narxi qirq sakkiz foizga, oltingugurt yigirma besh foizga va o‘g‘itlar yigirma uch foizga qimmatlashgan.
Bu esa fermerlarga va oziq-ovqat ishlab chiqarish tizimiga qo‘shimcha bosim yaratmoqda. Metall va oziq-ovqat bozorlarida ham o‘zgarishlar qayd etilgan.
Ko‘mir narxi yigirma to‘rt foizga, palma yog‘i o‘n uch foizga ko‘tarilgan. Temir rudasi va guruch narxlari esa yetti foizgacha oshgan.
Shuningdek, Amerika Qo‘shma Shtatlaridagi tabiiy gaz narxi ham sakkiz foizga qimmatlashgan. Ekspertlar fikricha, agar mintaqadagi keskinlik davom etsa, narxlar yanada oshishi va global iqtisodiyotga salbiy ta’sir ko‘rsatishi mumkin.
Hozirgi holat dunyo bozorlarida noaniqlik va xavotirni kuchaytirib, kelajakdagi iqtisodiy rejalashtirishni qiyinlashtirmoqda.
