Tadbirkorlar uchun tijorat ijarasining yangi huquqiy tartibi joriy etiladi
O‘zbekistonda noturar joy va tijorat binolarini ijaraga oluvchi tadbirkorlar hamda mulkdorlar manfaatlarini teng himoya qiluvchi alohida huquqiy rejim joriy etilishi kutilmoqda. Bu haqda One.uz xabar beradi.
Mazkur tashabbus tadbirkorlar duch kelayotgan asossiz narx oshishi va shartnomalarni bir tomonlama bekor qilish kabi muammolarga chek qo‘yishga qaratilgan. Davlat rahbari tomonidan ma’qullangan ushbu taklif doirasida hukumatga ikki oy muddatda tijorat ijarasining maxsus tartibini ishlab chiqish vazifasi yuklatildi.
Hozirgi kunda biznes vakillari ijara munosabatlarida qator qiyinchiliklarga duch kelmoqdalar. Ko‘p hollarda tadbirkor bo‘sh yoki qarovsiz binoni ijaraga olib, uni o‘z mablag‘lari hisobidan ta’mirlaydi va mijozlar oqimini shakllantiradi.
Biroq savdo nuqtasi daromad keltira boshlagach, bino egasi ijara haqini keskin oshirib yuboradi yoki shartnomani bekor qilib, tayyor biznes muhitini o‘zlashtirib olishga urinadi. Bunday holatlar investitsiya muhitiga salbiy ta’sir ko‘rsatib, tadbirkorlik rivojini to‘xtatib qo‘ymoqda.
Tijorat ijarasidagi asosiy muammolar Amaliyotda shartnomada rasmiy ravishda kam mablag‘ ko‘rsatilib, qolgan qismini naqd ko‘rinishda to‘lash holatlari ham uchrab turadi. Bu esa har ikki tomonni huquqiy himoyasiz qoldiradi.
Yangi joriy etilishi kutilayotgan huquqiy rejim aynan mana shunday yashirin iqtisodiyot unsurlariga barham berishni maqsad qilgan. Shaffoflikni ta’minlash orqali ijara bozorini to‘liq qonuniy asosga o‘tkazish ko‘zda tutilmoqda.
Yangi tartib doirasida bir necha muhim yo‘nalishlar belgilab olinishi rejalashtirilgan. Avvalo, tijorat ijarasi shartnomalarining muddatlari va ularning huquqiy barqarorligini oshirishga e’tibor qaratiladi.
Binoni ta’mirlash va jihozlash uchun kiritilgan investitsiyalar davlat tomonidan kafolatlanadi. Shuningdek, ijara haqini asossiz ravishda keskin ko‘tarishni cheklovchi mexanizmlar ishlab chiqiladi.
Islohotlarning kutilayotgan natijalari Prezident Shavkat Mirziyoyev ushbu masalaning dolzarbligini inobatga olib, biznes hamjamiyati vakillari bilan keng jamoatchilik muhokamasini o‘tkazishni tayinladi. Ikki oy ichida tayyorlanadigan qonuniy takliflar paketi tadbirkorlarning o‘z faoliyatini uzoq muddatli rejalashtirishiga imkon beradi.
Bu o‘z navbatida mamlakatda xizmat ko‘rsatish va savdo sohasidagi barqarorlikni ta’minlashga xizmat qiladi. Mazkur yangiliklar nafaqat ijarachilar, balki mulkdorlar uchun ham foydali bo‘ladi.
Chunki aniq huquqiy rejim sharoitida nizoli vaziyatlar kamayadi va har bir tomonning majburiyatlari qonun bilan mustahkamlanadi. Hozirda ushbu tashabbus qonun loyihasi sifatida muhokama qilinmoqda va tez orada ijro mexanizmlari e’lon qilinishi kutilmoqda.
