Antares harbiy bazalar uchun yadro reaktorlari yaratishga sarmoya jalb qildi

Yadro energetikasi sohasida faoliyat yurituvchi Antares startapi AQSh harbiy bazalari uchun mo‘ljallangan kichik hajmli yadro reaktorini ishlab chiqish maqsadida 470 million dollar miqdorida sarmoya jalb qildi. Bu haqda One.uz xabar beradi.

Mazkur moliyaviy mablag‘lar kompaniyaga 100 kilovatdan 1 megavattgacha quvvatga ega bo‘lgan kichik modulli reaktorlarni yaratish imkonini beradi. Ushbu qurilmalar o‘z quvvati bilan o‘rtacha 750 ta xonadonni uzluksiz elektr energiyasi bilan ta’minlash imkoniyatiga ega bo‘lib, asosan mudofaa tizimidagi strategik ob’ektlar ehtiyojini qondirishga yo‘naltiriladi.

Loyiha doirasida to‘plangan mablag‘larning 370 million dollari aksiya kapitali, qolgan 100 million dollari esa qarz mablag‘lari ko‘rinishida shakllantirilgan. Sarmoya kiritish jarayoniga Paradigm va Caffeinated Capital kabi yirik jamg‘armalar boshchilik qildi.

Shuningdek, jarayonda Industrious Ventures, Point72 Ventures va Shine Capital kabi nufuzli investitsiya kompaniyalari ham ishtirok etdi. Ushbu moliyaviy ko‘mak Antares kompaniyasiga o‘z texnologiyalarini sinovdan o‘tkazish va ishlab chiqarish jarayonlarini jadallashtirish uchun keng imkoniyatlar ochadi.

Texnologik xususiyatlar va xavfsizlik choralari Antares tomonidan ishlab chiqilayotgan reaktorlar zamonaviy yadro energetikasining eng xavfsiz usullaridan biri hisoblangan TRISO yoqilg‘isidan foydalanadi. Bu texnologiyada uran moddasi maxsus uglerod va keramika qobig‘iga o‘raladi.

Bunday yondashuv an’anaviy yadro yoqilg‘isiga qaraganda ancha ishonchli bo‘lib, reaktor haddan tashqari qizib ketgan taqdirda ham yoqilg‘ining erib ketishiga yo‘l qo‘ymaydi. Bilyard to‘pi o‘lchamidagi ushbu yoqilg‘i elementlari geliy gazi yoki maxsus eritilgan tuzlar yordamida sovitiladi, bu esa tizimning barqaror ishlashini ta’minlaydi.

Kompaniyaning Mark-0 deb nomlangan tajriba reaktori joriy yilning iyun oyida Aydaxo milliy laboratoriyasida muhim sinov bosqichlaridan o‘tdi. Hozirgi kunda Antares AQSh Mudofaa vazirligi tomonidan harbiy ob’ektlar uchun ilg‘or yadro energetikasi dasturi doirasida tanlab olingan uchta asosiy nomzoddan biri hisoblanadi.

Bu esa kompaniyaning davlat buyurtmalarini qo‘lga kiritish va strategik hamkorlikni mustahkamlash borasidagi imkoniyatlarini yanada oshiradi. Sohadagi tendensiyalar va mavjud qiyinchiliklar Bugungi kunda sun’iy intellekt tizimlarining rivojlanishi va ma’lumotlarni qayta ishlash markazlarining ko‘payishi sababli elektr energiyasiga bo‘lgan talab misli ko‘rilmagan darajada ortib bormoqda.

Shu sababli investorlar yadro energetikasi loyihalariga, ayniqsa, kichik modulli reaktorlarga katta qiziqish bilan qaramoqda. Masalan, X-energy kompaniyasi o‘z aksiyalarini ochiq savdoga chiqarish orqali 1 milliard dollar yig‘ishga muvaffaq bo‘ldi.

Shuningdek, Radiant Energy va Last Energy kabi startaplar ham sohada o‘z o‘rniga ega bo‘lish uchun yirik sarmoyalarni jalb qilmoqda. Shunga qaramay, mazkur sohada tijoriy muvaffaqiyatga erishish yo‘lida qator to‘siqlar mavjud.

AQShda butlovchi qismlarni yetkazib berish zanjirining yetarli darajada shakllanmagani va ommaviy ishlab chiqarishni yo‘lga qo‘yishdagi murakkabliklar asosiy muammolar sirasiga kiradi. Mutaxassislarning fikricha, kichik modulli reaktorlar yordamida ishlab chiqariladigan elektr energiyasining tannarxi hozircha boshqa manbalarga qaraganda ancha yuqori bo‘lib qolmoqda.

Biroq texnologiyalarning takomillashishi va ishlab chiqarish ko‘lamining kengayishi kelajakda bu xarajatlarni kamaytirishga xizmat qilishi kutilmoqda.