Bolgariya tarixida ilk bor ayol prezident bo‘ldi

Bolgariyada mamlakat tarixida ilk bor davlat rahbari lavozimi ayol siyosatchiga topshirildi. Bu haqda Zamin.uz xabar berdi.

2026 yil 23 yanvar kuni Konstitutsiyaviy sud prezident Rumen Radevning iste'fosini rasman tasdiqladi. Shu sababli prezidentlik vakolatlari vitse-prezident Iliyana Yotovaga o'tdi.

Bu haqda ommaviy axborot vositalari xabar berdi. Konstitutsiyaga muvofiq, Iliyana Yotova 2027 yil yanvar oyigacha, ya’ni amaldagi prezidentlik muddatining yakuniga qadar davlat rahbari vazifasini bajaradi.

Sud Radevning vakolatlarini muddatidan oldin tugatish qarorini uning o‘z arizasiga binoan qabul qildi. Rumen Radev 2017 yildan beri prezident lavozimida faoliyat yuritib kelgan.

U ilgari Bolgariya Harbiy-havo kuchlari qo‘mondoni bo‘lgan. Radev zamonaviy demokratik davrda muddat tugashidan oldin o‘z istagi bilan iste’foga chiqqan birinchi prezident sifatida tarixda qoldi.

U qarorini siyosiy jarayonlarda faolroq ishtirok etish va parlament saylovlariga tayyorgarlik ko‘rish istagi bilan izohladi. 61 yoshli Iliyana Yotova prezidentlik vakolatlarini qabul qilib oldi.

U vitse-prezident sifatida qasamyod qilganligi sababli qayta qasamyod keltirishiga ehtiyoj yo‘q. Rumen Radev o‘z murojaatida Yotovani munosib o‘rinbosar deb atadi va siyosiy inqiroz sharoitida davlat institutlarining barqarorligini ta’minlay olishiga ishonch bildirdi.

Iliyana Yotova siyosiy va xalqaro maydonda katta tajribaga ega. U telejurnalist sifatida faoliyat yuritgan, Bolgariya sotsialistik partiyasining matbuot markazini boshqargan, milliy parlament va Yevroparlament deputati bo‘lgan.

Yevropadagi faoliyati davomida Yotova terrorizmga qarshi kurash, shaxsiy ma’lumotlarni himoya qilish va Bolgariyaning Shengen hududiga qo‘shilishi masalalari bilan shug‘ullangan. Yangi lavozimda u xalqaro maydonda davlatni vakillash, parlament fraksiyalari bilan maslahatlashuvlar o‘tkazish va navbatdagi parlament saylovlari sanasini belgilash jarayonlarini boshqarishi kutilmoqda.