Xitoy armiyasida ichki tozalash va nazorat kuchaymoqda
So‘nggi kunlarda Xitoy armiyasidagi o‘zgarishlar jahon e’tiborida. Bu haqda Zamin.uz xabar berdi.
Reuters agentligining xabar berishicha, 2026-yil yanvar oyida Tayvan rasmiylari Xitoy harbiy tizimida “g‘ayrioddiy o‘zgarishlar” kuzatilayotganini ma’lum qilgan. Ayrim yuqori lavozimli harbiylar, jumladan, Chjan Yusya va Lyu Chjenli, intizom va qonun buzilishi bo‘yicha tekshiruvga tortilgan.
Bu holat Xitoy rahbariyatida ichki “tozalash” jarayoni borayotganidan dalolat beradi. Rasmiy ma’lumotlarga ko‘ra, bu o‘zgarishlar korrupsiyaga qarshi kurash doirasida amalga oshirilmoqda.
Biroq tahlilchilar bu jarayonni faqat moliyaviy masala emas, balki armiyadagi sadoqat va nazoratni kuchaytirishga qaratilgan harakat deb baholashmoqda. The New York Times tahlillariga ko‘ra, 2023-yildan beri yuqori lavozimdagi ko‘plab harbiy xizmatchilar o‘z o‘rnini yo‘qotgan.
Bu esa tizimda chuqur qayta tashkil etish jarayoni borayotganini ko‘rsatadi. Mazkur o‘zgarishlarning ikki asosiy tomoni bor.
Birinchidan, qarorlar qabul qilish markazlashadi va nazorat kuchayadi. Bu Tayvan atrofidagi keskin vaziyatlarda tezkor qarorlar qabul qilish imkonini beradi.
Ikkinchidan, yuqori darajadagi rahbarlarning lavozimdan ketishi sababli tizimda bo‘shliq yuzaga kelishi mumkin. Bu esa noaniqlikni oshirib, qarorlar qabul qilish jarayonini sekinlashtiradi.
Tahlilchilar bu jarayonni “korrupsiyaga qarshi kurash” niqobi ostida sadoqatni tekshirish va ta’sir guruhlarini zaiflashtirishga qaratilgan harakat sifatida ko‘rishmoqda. Ayniqsa, Tayvan masalasi bu o‘zgarishlarning jiddiyligini oshiradi.
Ayrim ekspertlar bu jarayonni Xitoy armiyasini kelajakdagi operatsiyalarga tayyorlash deb talqin qilishsa, boshqalar Pekinda ichki muammolar borligini ta’kidlashmoqda. Xulosa qilib aytganda, Xitoy armiyasidagi hozirgi o‘zgarishlar oddiy kadrlar almashinuvidan ko‘ra, tizimni qayta shakllantirish jarayoni sifatida baholanmoqda.
Bu jarayonning qaysi yo‘nalishda davom etishi esa ichki siyosiy muvozanat va tashqi vaziyatlarga bog‘liq. Shu sababli, bu mavzu yaqin kelajakda ham dolzarb bo‘lib qolishi kutilmoqda.
