BMT birinchi oktyabrni Xalqaro qahva kuni deb e'lon qildi
Birlashgan Millatlar Tashkilotining Bosh Assambleyasi birinchi oktyabr sanasini Xalqaro qahva kuni deb e’lon qilish haqidagi muhim rezolyutsiyani Nyu-York shahrida rasman ma’qulladi. Bu haqda Zamin.uz xabar berdi.
Ushbu hujjatni birgalikda Belarus, Qirgʻiziston, Turkmaniston va Oʻzbekiston kabi oʻnlab davlatlar hammualliflik qilib tayyorlashgan. Rezolyutsiya matnida qahva yetishtirish va uning keyingi qayta ishlash jarayonlari dunyo iqtisodiyotida hal qiluvchi ahamiyatga ega ekanligi alohida qayd etilgan.
Qahva tarmogʻi ochlikka qarshi kurashish, qashshoqlikni kamaytirish, ayollarning huquq va imkoniyatlarini kengaytirish hamda munosib mehnat sharoitlarini taʼminlash kabi Barqaror rivojlanish maqsadlariga bevosita xizmat qiladi. BMTga qarashli Oziq-ovqat va qishloq xoʻjaligi tashkilotining bosh direktori Syuy Dunyuy bu qarorning chuqur mazmunini shunday izohlaydiki, qahva oddiy ichimlikdan koʻra ancha katta ahamiyatga ega.
U don yetishtiriladigan maydonlardan tortib, inson qoʻlida tayyorlangan piyolagacha boʻlgan butun dunyo savdosining ajralmas qismi hisoblanadi. Bu tarmoq millionlab fermer xoʻjaliklari uchun tirikchilik manbai boʻlib xizmat qiladi va qishloq jamoalarini global bozorlar bilan bogʻlovchi muhim koʻprik vazifasini oʻtaydi.
Oxirgi oʻn yil davomida dunyo boʻylab aholi jon boshiga qahva iste’moli oʻrtacha yiliga bir yarim foizga yaqin oshib bormoqda. Hozirgi kunda qahva tarmogʻi taxminan yigirma besh million fermerga daromad keltirib turibdi.
Yetishtirish, qayta ishlash, logistika, qovurish va xizmat koʻrsatish kabi jarayonlarning har bir bosqichida yangi ish oʻrinlari yaratilmoqda. Global qahva industriyasi har yili ikki yuz milliard dollardan ortiq daromad keltiradi.
Oʻttiz toʻrt milliard dollarlik eksport hajmi va yigirma besh milliard dollarlik ishlab chiqarish qiymati bilan qahva dunyodagi eng faol savdo qiladigan mahsulotlardan biri boʻlib qolmoqda. 2024-yil natijalariga koʻra, eng yirik eksportchilar sifatida Braziliya va Vetnam yetakchilik qilgan boʻlsa, eng katta importchilar Yevropa Ittifoqi va Amerika Qoʻshma Shtatlari boʻlgan.
Qisqasi, BMTning bu qaroridan asosiy maqsad shunchaki bayram qilish emas, balki qahva ortida turgan ogʻir mehnatni, qishloq jamoalarini va adolatli qiymat zanjirini dunyoga koʻrsatishdir. Har kuni ertalab ichiladigan bir piyola qahvaning ortida butun bir iqtisod tizimi va millionlab oilalarning hayoti bor ekanligi endi xalqaro darajada rasman tan olindi va eʼtirof etildi.
Bu qaror qahva ishlab chiqaruvchi mamlakatlar uchun katta ahamiyatga ega boʻlib, ularning kelajakdagi rivojlanishiga ijobiy taʼsir koʻrsatadi.
