Hindistonda yo‘lbars qo‘riqxonalarida smartfonlardan foydalanish taqiqlab qo‘yildi
Yovvoyi tabiat bagrida unutilmas lahzalarni muhrlash istagi ba’zan nafaqat inson, balki hayvonlar hayoti uchun ham jiddiy xavf tugdirmoqda. Bu haqda Zamin.uz xabar berdi.
Hindiston hukumati sayyohlarning mas’uliyatsizligi sababli keskin choralarga qo‘l urdi. Endilikda yo‘lbars qo‘riqxonalarida smartfonlardan foydalanish taqiqlandi.
Quyida safari bog‘laridagi yangi cheklovlar va ularning sabablari haqida batafsil so‘z yuritiladi. Smartfonlar bugungi kunda tabiat qo‘ynida haqiqiy xavf manbaiga aylandi.
2025-yilning noyabr oyida Hindiston Oliy sudi tarixiy qaror qabul qildi. Unga ko‘ra, yo‘lbars qo‘riqxonalariga sayohat qiluvchilar safari vaqtida telefon ishlata olmaydilar.
Bunga dam oluvchilarning hayvonlarni suratga olishga haddan tashqari berilib ketishi asosiy sabab bo‘ldi. Bunday harakatlar nafaqat insonlar va yo‘lboshlovchilarni xavf ostida qoldirmoqda, balki yovvoyi hayvonlarda kuchli ruhiy zo‘riqishni yuzaga keltirmoqda.
Rajastxan shtatidagi Ranthambor bog‘ida yuz bergan voqea ushbu qarorning qanchalik to‘g‘ri ekanini isbotladi. Ijtimoiy tarmoqlarda tarqalgan videoda bir nechta safari mashinalari yo‘lbarsni qurshovga olib, uning yo‘lini to‘sib qo‘ygani aks etgan.
Qo‘rqib ketgan va qamalda qolgan hayvon sayyohlarning kameralari qarshisida qayerga borishini bilmay hayron qolgan. Afsuski, bunday holatlar Hindistonda oddiy holga aylanib qolgan edi.
Mutaxassislarning ta’kidlashicha, sayyohlarning suratga olish ishtiyoqi achinarli oqibatlarga olib kelmoqda. Masalan, sayyohlar ehtiyotsizlik qilib telefonlarini tushirib yubormoqda, yo‘lboshlovchilar esa qurilmani olish uchun yo‘lbarslar yaqinida mashinadan tushishga majbur bo‘lmoqda.
Hatto onasi suratga tushish bilan ovora bo‘lgan paytda yosh bola mashinadan yiqilib tushgan holatlar ham qayd etilgan. Vaholanki, o‘sha vaqtda yirtqich hayvon atigi bir necha qadam masofada bo‘lgan.
Hindiston dunyodagi Bengal yo‘lbarslarining asosiy qismiga mezbonlik qiladi. Bu yerda 3600 boshdan ortiq yo‘lbars mavjud bo‘lib, bu dunyo miqyosidagi ko‘rsatkichning 75 foizini tashkil etadi.
2010-yildan buyon ularning soni ikki baravar ko‘paygan bo‘lsa-da, mazkur tur hamon yo‘qolish xavfi ostida qolmoqda. Shu bilan birga, safari turizmining ommalashuvi insonlar o‘limiga ham sabab bo‘lyapti.
So‘nggi besh yil ichida yo‘lbarslar hujumi natijasida 418 kishi hayotdan ko‘z yumgan. Tabiatni muhofaza qilish borasidagi bunday qat’iy choralar faqat Hindiston bilan cheklanib qolmayapti.
Keniya davlatida antilopalarning ko‘chishiga xalaqit bergan sayyohlar uchun jazolar kuchaytirildi. Shpitsbergan orollarida esa oq ayiqlarga 300 metrdan yaqinroq kelish qat’iyan man etildi.
Endilikda Hindistondagi qo‘riqxonalarga kirishdan oldin sayyohlar telefonlarini maxsus joylarda qoldirishga majbur bo‘ladilar. Bu choralar tabiat muvozanatini saqlash va insonlar xavfsizligini ta’minlash yo‘lidagi muhim qadamdir.
