Putin Dnestrbo‘yi aholisi uchun Rossiya fuqaroligini olishni soddalashtirdi
Rossiya prezidenti Vladimir Putin Dnestrbo‘yi hududida istiqomat qiluvchi aholi uchun Rossiya fuqaroligini olish tartibini soddalashtirish to‘g‘risidagi farmonni imzoladi. Bu haqda Zamin.uz xabar berdi.
Mazkur qaror mintaqadagi siyosiy vaziyatni yanada murakkablashtirishi hamda Moldova atrofidagi xavfsizlik masalalarini qaytadan kun tartibiga olib chiqishi kutilmoqda. Yangi hujjatga binoan, ushbu hududda yashovchi voyaga yetgan shaxslar Rossiya pasportini olishda ilgari talab qilingan bir qator qat’iy shartlardan ozod etiladi.
Amaldagi umumiy qoidalarga ko‘ra, Rossiya fuqaroligiga da’vogarlik qilayotgan shaxslar mamlakat hududida kamida besh yil davomida doimiy yashashi, rus tilini mukammal bilishi hamda Rossiya tarixi va qonunchiligi bo‘yicha maxsus imtihonlardan o‘tishi shart edi. Biroq yangi imzolangan farmon Dnestrbo‘yi aholisiga ushbu talablarni chetlab o‘tish imkoniyatini taqdim etadi.
Endilikda ular til o‘rganish yoki tarix bo‘yicha bilimlarini isbotlash majburiyatidan holi ravishda fuqarolikni qo‘lga kiritishlari mumkin. Bu holat rasmiy Moskva tomonidan mazkur hududga nisbatan alohida siyosiy yondashuv qo‘llanilayotganidan dalolat beradi.
Dnestrbo‘yi hududi xalqaro huquq normalariga ko‘ra Moldova Respublikasining tarkibiy qismi hisoblanadi. 1990-yilda bu yerda o‘zini mustaqil deb e’lon qilgan tuzilma tashkil etilgan bo‘lsa-da, uni dunyoning hech bir davlati va Birlashgan Millatlar Tashkiloti tan olmagan.
Ushbu hudud uzoq yillardan buyon Kishinyov va Moskva o‘rtasidagi eng nozik va ziddiyatli masalalardan biri bo‘lib kelmoqda. Hozirgi kunda mintaqada bir yarim mingga yaqin rossiyalik harbiy xizmatchilar joylashgan bo‘lib, Moldova hukumati ularni hududdan olib chiqib ketishni muntazam ravishda talab qilib keladi.
Yangi tartibning joriy etilishi Moldova rahbariyatida jiddiy xavotir uyg‘otishi tabiiy. Zero, fuqarolik berish jarayonining osonlashtirilishi hududdagi ayirmachilik kayfiyatini kuchaytirishi va markaziy hukumatga bo‘lgan bo‘ysunmaslik hissini oshirishi mumkin.
Siyosiy tahlilchilarning fikriga ko‘ra, Rossiya pasportiga ega bo‘lgan aholi sonining sezilarli darajada ortishi kelajakda Moskvaga o‘z fuqarolarini himoya qilish bahonasi bilan mintaqadagi harbiy va siyosiy ta’sirini yanada mustahkamlash uchun zamin yaratadi. Joriy yilning aprel oyida Rossiya Xavfsizlik kengashi kotibi Sergey Shoygu ham ushbu masala yuzasidan bayonot berib, mintaqadagi 220 mingdan ortiq rossiyalikning manfaatlari xavf ostida ekanini ta’kidlagan edi.
Statistik ma’lumotlarga ko‘ra, jami 470 ming kishi istiqomat qiladigan Dnestrbo‘yida aholining katta qismi Rossiya fuqaroligini qabul qilishi mintaqadagi strategik muvozanatni butunlay o‘zgartirib yuborishi mumkin. Moldova uchun bu vaziyat hududiy yaxlitlikni saqlab qolish yo‘lidagi navbatdagi jiddiy sinovga aylanmoqda.
