Yaponiyada cho‘chqa buyragini insonga ko‘chirib o‘tkazish sinovlari boshlanadi

Yaponiyada tibbiyot sohasida inqilobiy yangilik sifatida baholanayotgan ilmiy loyiha doirasida 2028-yildan boshlab genetik jihatdan o‘zgartirilgan cho‘chqa buyraklarini insonlarga ko‘chirib o‘tkazish bo‘yicha klinik sinovlar boshlanadi. Bu haqda One.uz xabar beradi.

Ushbu muhim tashabbus Meydzi universiteti qoshidagi PorMedTec biotexnologiya korxonasi tomonidan AQSHning eGenesis kompaniyasi bilan hamkorlikda amalga oshirilmoqda. Loyihaning asosiy maqsadi dunyo bo‘ylab kuzatilayotgan donor organlar tanqisligi muammosiga samarali yechim topish va og‘ir xastalikka chalingan bemorlar hayotini saqlab qolishdan iborat.

Yangi texnologiyaning xavfsizlik choralari Mazkur amaliyot ksenotransplantatsiya, ya’ni hayvon a’zolarini insonga ko‘chirib o‘tkazish usuliga asoslangan. Inson organizmi begona organni rad etmasligi va hayvonlardagi viruslar odamga yuqmasligi uchun cho‘chqalarning genetik tuzilishida 69 ta maxsus o‘zgartirish amalga oshirilgan.

Bu choralar operatsiyadan keyingi asoratlarni kamaytirish va yangi buyrakning inson tanasida uzoq vaqt davomida sog‘lom ishlashini ta’minlashga xizmat qiladi. Klinik sinovlar Sapporo shahridagi Xokkaydo universiteti shifoxonasi hamda Kanagava prefekturasidagi Shonan Kamakura tibbiyot markazida o‘tkazilishi belgilangan.

Mutaxassislar ushbu jarayonni qat’iy nazorat ostida olib borishadi, chunki har bir bemorning salomatligi va organning moslashuvchanligi ilmiy tadqiqotning muvaffaqiyatini belgilab beradi. Donor organlar tanqisligiga barham berish Yaponiyada bugungi kunda buyrak yetishmovchiligi bilan bog‘liq vaziyat ancha murakkab bo‘lib qolmoqda.

Mamlakatda 300 mingdan ortiq kishi muntazam ravishda dializ muolajalariga bog‘lanib qolgan, yana 15 mingga yaqin bemor esa yillar davomida donor buyrak kutib yashamoqda. Yangi texnologiya aynan mana shu navbatlarni qisqartirish va bemorlarning hayot sifatini yaxshilashda katta umid uyg‘otmoqda.

AQSHda o‘tkazilgan dastlabki tajribalar ushbu usulning istiqbolli ekanini tasdiqladi. Ayrim bemorlar operatsiyadan so‘ng bir necha oy davomida sun’iy buyrak apparatisiz mustaqil yashashga muvaffaq bo‘lishdi.

PorMedTec rahbari, professor Xiroshi Nagashima bu yo‘nalishdagi izlanishlar kelajakda zamonaviy tibbiyotning ajralmas qismiga aylanishini va organlar yetishmovchiligi muammosini butunlay hal qilishi mumkinligini ta’kidlamoqda.