Irlandiya qirg‘oqlariga yuzlab gigant akulalar to‘planishi davom etmoqda

Irlandiya qirg‘oqlari har yili dunyodagi eng yirik baliq turlaridan biri bo‘lgan gigant akulalar to‘planadigan noyob maskanga aylanadi. Bu haqda One.uz xabar beradi.

Bu ulkan dengiz jonzotlari o‘zining haybatli ko‘rinishiga qaramay, inson salomatligi uchun mutlaqo xavfsiz hisoblanadi. Ular asosan qirg‘oqqa juda yaqin masofada suzishi bilan sayyohlar va tabiatshunos olimlarning e’tiborini tortib kelmoqda.

Bugungi kunda Irlandiya ushbu noyob baliqlarni o‘z tabiiy muhitida kuzatish imkonini beruvchi dunyodagi eng mashhur manzillardan biri sifatida tanilgan. Har yili aprel oyidan iyul oyining boshigacha, shuningdek, avgust va sentyabr oylarida yuzlab gigant akulalar Irlandiyaning g‘arbiy va janubi-g‘arbiy qirg‘oqlariga suzib keladi.

Ularning bu yerga kelishidan asosiy maqsad suv yuzasidagi planktonlar va mayda dengiz jonzotlari bilan oziqlanishdir. Donegol ko‘rfazidan tortib Kork grafligigacha bo‘lgan keng hududlar ushbu jonzotlarni yaqindan tomosha qilish uchun eng qulay joylar hisoblanadi.

Gigant akulalarning o‘ziga xos xususiyatlari Irlandiya gigant akulalarini tadqiq qilish guruhi mutaxassislarining ma’lumotlariga ko‘ra, bu tur Shotlandiyadan tortib Yangi Zelandiyagacha bo‘lgan keng hududlarda tarqalgan. Biroq aynan Irlandiya sohillarida ular qirg‘oq chizig‘iga juda yaqin kelishi bilan ajralib turadi.

Uzunligi o‘n metrgacha yetadigan gigant akulalar kattaligi jihatidan dunyoda ikkinchi o‘rinda turadi. Ularning asosiy ozuqasi faqat mikroskopik organizmlar bo‘lgani sababli, odamlar uchun hech qanday xavf tug‘dirmaydi.

Ushbu noyob baliq turi o‘tgan asrning o‘rtalarida ommaviy ravishda ovlangani sababli deyarli qirilib ketish yoqasiga kelib qolgan edi. 1984-yilda Irlandiyada oxirgi marta gigant akula ovlanganidan so‘ng, hukumat ularni muhofaza qilish choralarini ko‘rdi va natijada ularning soni asta-sekin qayta tiklana boshladi.

Shunga qaramay, xalqaro miqyosda bu tur hamon yo‘qolib ketish xavfi ostidagi jonzotlar ro‘yxatida qolmoqda. Tabiatni muhofaza qilish va sayyohlik 2022-yildan boshlab gigant akulalar Irlandiya qonunchiligi asosida alohida muhofaza qilinadigan hayvonlar sirasiga kiritildi.

Endilikda sayyohlik qayiqlari va tashrif buyuruvchilar uchun qat’iy qoidalar amal qiladi. Unga ko‘ra, akulalarga ma’lum bir xavfsiz masofadan ortiq yaqinlashish taqiqlanadi.

Shuningdek, ularni oziqlanish yoki ko‘payish jarayonida bezovta qilish qat’iyan man etilgan. Mutaxassislarning ta’kidlashicha, bunday ulkan jonzotlarni ochiq dengizda kuzatish inson uchun unutilmas taassurot bag‘ishlaydi.

Bu nafaqat tabiatning mo‘jizasi, balki ekologik muvozanatni saqlash qanchalik muhimligini anglatuvchi jonli namunadir. Irlandiyaga kelgan sayyohlar uchun gigant akulalarni ko‘rish sayohatning eng hayajonli qismiga aylanib bormoqda.