Rossiyada oltindan qimmat bo‘lgan yangi noyob mineral topildi

Rossiyaning Murmansk viloyatidagi Xibin tog‘ tizmasida joylashgan Kirov konida ilgari fanga ma’lum bo‘lmagan yangi mineral topildi. Bu haqda One.uz xabar beradi.

Rossiya Fanlar akademiyasi mutaxassislari ushbu noyob topilmani o‘rganib chiqib, unga topilgan joyi sharafiga Kola ashkroftiti deb nom berishdi. Mazkur moddaning o‘ziga xosligi shundaki, uning tarkibida yuqori texnologiyalar va zamonaviy sanoat uchun o‘ta muhim hisoblangan ittriy elementi mavjud.

Dastlabki hisob-kitoblarga ko‘ra, mineralning bir millimetrli kichik bo‘lagi ham bozorda taxminan 145 dollar atrofida baholanishi mumkin, bu esa uni shartli ravishda oltindan ham qimmatroq qiymatga ega ekanligini ko‘rsatadi. Mineralning tarkibi va iqtisodiy ahamiyati Kola yarim orolidagi konlarda olib borilgan tadqiqotlar natijasida aniqlangan ushbu mineral ilmiy jamoatchilikda katta qiziqish uyg‘otdi.

Uning tarkibidagi ittriy noyob yer metallari sirasiga kirib, asosan lazer texnikasi, elektronika va o‘ta o‘tkazgichlar ishlab chiqarishda keng qo‘llaniladi. Bunday elementlarning tabiatda sof holda yoki yuqori konsentratsiyada uchrashi juda kam kuzatiladi.

Shu sababli, yangi topilgan modda nafaqat ilmiy, balki strategik iqtisodiy ahamiyatga ham ega bo‘lishi kutilmoqda. Olimlarning ta’kidlashicha, Kola ashkroftiti o‘zining kimyoviy tuzilishi va kristall panjarasi bilan boshqa minerallardan tubdan farq qiladi.

Hozirgi kunda uning fizik xususiyatlari va yer qobig‘ida shakllanish jarayonlari chuqur tahlil qilinmoqda. Mineralning juda kichik hajmi uchun belgilangan yuqori narx uning noyobligi va tarkibidagi qimmatbaho komponentlar bilan izohlanadi.

Kelajakdagi tadqiqotlar va sanoat istiqbollari Hozirda mutaxassislar ushbu mineralning sanoat miqyosida qazib olinishi qanchalik foydali ekanligini o‘rganishmoqda. Agar kon hududida ushbu moddaning yetarli zaxiralari aniqlansa, bu hududning iqtisodiy salohiyatini yanada oshirishi shubhasiz.

Shuningdek, yangi mineralning laboratoriya sharoitida sun’iy ravishda sintez qilinishi yoki uning asosida yangi turdagi materiallar yaratilishi borasida ham izlanishlar olib borilishi rejalashtirilgan. Xibin tog‘lari o‘zining mineralogik boyligi bilan mashhur bo‘lsa-da, Kola ashkroftitining kashf etilishi hududning hali o‘rganilmagan imkoniyatlari ko‘pligidan dalolat beradi.

Mazkur topilma Rossiya mineralogiya fani uchun so‘nggi yillardagi eng muhim voqealardan biri sifatida qayd etildi. Tadqiqotchilar ushbu yangilik zamonaviy texnologiyalarni rivojlantirishda yangi sahifa ochishiga ishonch bildirishmoqda.