Tanzaniyada sutemizuvchilarning 240 million yillik qadimgi ajdodi aniqlandi
Olimlar Tanzaniya hududida bundan qariyb 240 million yil avval yashagan, fanga shu paytgacha noma’lum bo‘lgan qadimgi hayvon turini aniqlashdi. Bu haqda One.uz xabar beradi.
Dinodontosaurus isiyavamanda deb nomlangan ushbu jonzot dinozavrlar turkumiga kirmaydi, balki sutemizuvchilarning uzoq ajdodlari hisoblangan sinapsidlar guruhiga mansub o‘simlikxo‘r hayvondir. Mazkur kashfiyotning e’tiborli jihati shundaki, topilmaning ayrim qismlari 1963-yildayoq topilgan bo‘lib, oltmish yildan ortiq vaqt davomida muzey fondlarida o‘rganilmasdan saqlanib kelgan.
Yangi tadqiqotlar natijasida aniqlangan ushbu tur qadimgi hayvonlarning evolyutsiyasi va ularning yer yuzi bo‘ylab tarqalishi haqidagi tasavvurlarni tubdan o‘zgartirmoqda. Ilgari Dinodontosaurus vakillarining qoldiqlari faqat Janubiy Amerika hududidan topilgan edi.
Tanzaniyadagi yangi topilmalar esa ushbu jonzotlarning yashash muhiti ancha keng bo‘lganini va ular Afrika qit’asida ham keng tarqalganini isbotladi. Evolyutsion ahamiyat va muzey topilmalari Mazkur tadqiqot zamonaviy ilm-fanda muzey kolleksiyalarining o‘rni qanchalik muhim ekanini yana bir bor ko‘rsatdi.
O‘n yillar davomida oddiy eksponat sifatida saqlangan suyaklar bugungi texnologiyalar yordamida qayta tekshirilganda, butunlay yangi turga tegishli ekani ma’lum bo‘ldi. Bu kabi kashfiyotlar dinozavrlar davridan oldin Yer yuzida qanday hayot mavjud bo‘lganini tushunishga yordam beradi.
Dinodontosaurus isiyavamanda o‘z davrining yirik o‘simlikxo‘r hayvonlaridan biri bo‘lib, uning tana tuzilishi va yashash tarzi sutemizuvchilarning shakllanish jarayonini o‘rganishda muhim bo‘g‘in bo‘lib xizmat qiladi. Olimlarning ta’kidlashicha, Tanzaniyadagi qazilma boyliklari hali o‘rganilmagan ko‘plab sirlarni o‘zida saqlamoqda.
Bu kabi yangiliklar nafaqat paleontologiya, balki umumiy biologiya fani uchun ham ulkan ahamiyatga ega. Xulosa o‘rnida aytish mumkinki, Afrika hududidan topilgan ushbu qadimiy qoldiqlar Yer sharining o‘tmishdagi iqlimi va hayvonot olami qanday bo‘lganini aniqroq tasvirlash imkonini beradi.
Olimlar endilikda ushbu turga tegishli boshqa qoldiqlarni qidirish va ularning Janubiy Amerika hamda Afrika o‘rtasidagi migratsiya yo‘llarini o‘rganish ustida ish olib bormoqdalar.
