Sarmoyadorlar koinotda ma’lumotlarni qayta ishlash markazlarini qurishga qiziqmoqda
Sarmoyadorlarning e’tibori asta-sekin koinot kengliklarida joylashadigan ma’lumotlarni qayta ishlash markazlari atrofida shakllanayotgan loyihalarga qaratilmoqda. Bu haqda Zamin.uz xabar berdi.
Garchi bunday murakkab tizimlarni to‘liq ishga tushirish uzoq kelajakning ishi bo‘lib ko‘rinsa-da, soha mutaxassislari va yirik fondlar orasida ushbu yo‘nalishga bo‘lgan qiziqish kundan-kunga ortib bormoqda. Mazkur yangiliklar texnologiya olamidagi nufuzli manbalar tomonidan keng yoritilmoqda.
Founders Fund venchur jamg‘armasi hamkori Delyan Asparuxov Vashingtonda bo‘lib o‘tgan tadbirda o‘z qarashlari bilan o‘rtoqlashdi. Uning ta’kidlashicha, jamg‘arma SpaceX kabi gigantlar bilan to‘g‘ridan-to‘g‘ri raqobatga kirishish niyatida emas.
Buning o‘rniga, mutaxassislar Yer yuzida sun’iy intellekt hisoblash vazifalarini bajarishga mo‘ljallangan infratuzilma biznesini rivojlantirish imkoniyatlariga ko‘proq e’tibor qaratmoqda. Varda Space Industries kompaniyasi asoschilaridan biri bo‘lgan Asparuxov ilgari orbital ma’lumotlar markazlari g‘oyasiga ancha shubha bilan qaraganini yashirmadi.
Biroq u kelgusi o‘n yillikda koinotga parvoz qilish xarajatlarining sezilarli darajada pasayishi va texnologik taraqqiyot ushbu modelni iqtisodiy jihatdan foydali hamda real loyihaga aylantirishini qayd etdi. Shu bilan birga, Amerika Qo‘shma Shtatlarida yer ustida joylashgan an’anaviy ma’lumotlar markazlariga nisbatan siyosiy bosim va jamoatchilikning noroziligi kuchayib bormoqda.
Bunday markazlar juda katta miqdorda elektr energiyasi va suv iste’mol qilishi sababli, ularning qurilishiga nisbatan turli cheklovlar kiritilishi ehtimoli yuqori. Bu esa investorlarni muqobil yechim sifatida koinot kengliklarini ko‘rib chiqishga undamoqda.
Hozirgi vaqtda eng yirik tashabbuslar qatorida SpaceX kompaniyasining bir milliongacha orbital markazlarni joylashtirish rejasi alohida ajralib turadi. Ushbu qurilmalar dastlab xAI va Tesla kabi kompaniyalarning ichki hisoblash ehtiyojlarini qondirishga xizmat qiladi.
Shuningdek, Starcloud startapi ham tashqi mijozlar uchun 88 mingta shunday obyektni yaratish va ularni koinotga chiqarish uchun tegishli ruxsatnomalarni kutmoqda. Hozircha Founders Fund kabi yirik jamg‘armalar bunday loyihalarga katta miqdorda sarmoya kiritishga shoshilmayapti.
Biroq orbital markazlar yangi turdagi infratuzilmaga barqaror talab yaratsa va xavfsizlik masalalari hal etilsa, soha rivoji uchun ulkan investitsiyalar ajratilishi kutilmoqda. Bu esa kelajakda axborot texnologiyalari butunlay yangi bosqichga ko‘tarilishidan dalolat beradi.
