SpaceX kompaniyasining «Starship» raketasi koinotga rekord darajadagi yuk olib chiqdi
SpaceX kompaniyasi o‘zining Starship tizimining o‘n ikkinchi sinov parvozi davomida koinotni o‘zlashtirish sohasida yangi ko‘rsatkichni qayd etdi. Bu haqda Zamin.uz xabar berdi.
Ushbu parvoz davomida raketa Yer atrofi orbitasiga umumiy og‘irligi qariyb 45 tonnaga teng bo‘lgan Starlink sun’iy yo‘ldoshlarining yuk andozalarini olib chiqdi. Mazkur natija 1973-yilda Saturn V raketasi Skylab orbital stansiyasini koinotga yetkazganidan buyon bir martalik parvozda tashilgan eng og‘ir yuk sifatida tarixga kirdi.
O‘shanda Saturn V raketasi 77 tonnalik yukni orbitaga joylashtirgan edi. Ushbu yutuq haqida tarmoqdagi manbalar hamda Ilon Maskning shaxsan o‘zi ma’lum qildi.
Mutaxassislarning ta’kidlashicha, ushbu voqea ko‘p marta ishlatiladigan kosmik texnikani rivojlantirish yo‘lidagi muhim qadamdir. Starship tizimi asta-sekinlik bilan o‘zining asosiy maqsadiga yaqinlashmoqda.
Bu maqsad tarixdagi eng yuqori yuk ko‘tarish qobiliyatiga ega bo‘lgan va iqtisodiy jihatdan eng tejamkor yuk yetkazib berish tizimini yaratishdan iboratdir. Mazkur tizim kelajakda koinotga yuk tashish xarajatlarini sezilarli darajada kamaytirishga xizmat qiladi.
Taqqoslash uchun aytish mumkinki, Falcon Heavy raketasining yuk ko‘tarish quvvati past yer atrofi orbitasiga 63 tonnadan ortiq yukni olib chiqish imkonini beradi. Biroq, bu ko‘rsatkichga faqat raketa bosqichlari qayta ishlatilmagan, ya’ni ular yerga qaytarilmagan holatdagina erishish mumkin.
Starship tizimining asosiy ustunligi va farqi shundaki, uning barcha qismlari to‘liq ko‘p marta foydalanishga mo‘ljallangan. Bu esa har bir parvozning tannarxini tushirishga va koinotga chiqish imkoniyatlarini kengaytirishga yordam beradi.
Avvalroq Starship raketasi 20 ta Starlink yuk andozasi va tasvirga olish ishlari uchun moslashtirilgan ikkita maxsus qurilmani orbitaga muvaffaqiyatli chiqargani ma’lum bo‘lgan edi. Kelgusi bosqichlarda tizim yordamida haqiqiy sun’iy yo‘ldoshlarni uchirish rejalashtirilgan.
Bu jarayon global sun’iy yo‘ldosh aloqa tarmog‘ini kengaytirish ishlarini sezilarli darajada tezlashtiradi va koinot texnologiyalari sohasida yangi davrni boshlab beradi. Bunday muvaffaqiyatli sinovlar insoniyatning Mars va Oyni o‘zlashtirish borasidagi rejalarini amalga oshirishga ham zamin yaratadi.
