Texnologiya gigantlari sun’iy intellekt sababli ishchilarni ommaviy qisqartirmoqda
Jahon texnologiya bozori 2026-yilda tub islohotlar va jiddiy o‘zgarishlar davrini boshdan kechirmoqda. Bu haqda Zamin.uz xabar berdi.
Dunyoning eng yirik axborot texnologiyalari gigantlari rekord darajadagi foyda ko‘rayotganiga qaramay, o‘z ishchi kuchini ommaviy ravishda qisqartirishda davom etmoqda. Ushbu jarayonning asosiy sababi sifatida sun’iy intellekt texnologiyalarining kundalik ish jarayonlariga jadal joriy etilishi ko‘rsatilyapti.
Sohadagi o‘zgarishlarni kuzatib boruvchi manbalarning ma’lumotlariga ko‘ra, joriy yilning o‘zida texnologiya sohasida 120 mingdan ortiq mutaxassis o‘z ish o‘rnini yo‘qotgan. Microsoft korporatsiyasi dushanba kuni o‘zining global ishchi kuchini ikki foizdan ko‘proqqa, ya’ni taxminan 4 800 ta shtat birligiga qisqartirishini e’lon qildi.
Kompaniya rahbariyati ushbu o‘rinlar bevosita sun’iy intellekt bilan almashtirilmasligini ta’kidlasa-da, yangi texnologiyalar ish uslubini tubdan o‘zgartirayotganini va ko‘plab kundalik vazifalarni avtomatlashtirayotganini tan oldi. Bu kabi tendensiya hozirda butun sanoat bo‘ylab keng tarqalmoqda va yirik korporatsiyalar tuzilmasiga ta’sir ko‘rsatmoqda.
Oracle korporatsiyasi iyun oyi oxirida e’lon qilgan hisobotiga ko‘ra, so‘nggi bir yil ichida 21 000 nafar xodim bilan xayrlashgan. Kompaniya o‘zining yillik moliyaviy hisobotida sun’iy intellekt texnologiyalarini operatsion jarayonlarga tatbiq etish kelajakda ham ishchi kuchi qisqarishiga olib kelishi mumkinligini ochiqchasiga bildirgan.
Bu holat O‘zbekiston kabi rivojlanayotgan bozorlar uchun ham muhim signal bo‘lib, kelajakda mehnat bozorida qaysi ko‘nikmalarga talab yuqori bo‘lishini ko‘rsatib beradi. Google korporatsiyasi ham bu jarayondan mustasno emas.
Kompaniya o‘zining bulutli texnologiyalar bo‘linmasida daromadlar sezilarli darajada oshgan bir paytda ham kadrlar tarkibini optimallashtirishni amalga oshirmoqda. Google boshqa kompaniyalardan farqli o‘laroq, barcha raqamlarni bir vaqtda e’lon qilmasdan, bosqichma-bosqich qisqartirishlar yo‘lini tanladi.
Taxminlarga ko‘ra, joriy yilda u yerda uch mingga yaqin muhandis ishdan bo‘shatilgan. Shuningdek, Meta kompaniyasi 8 000 nafar xodimni qisqartirgan bo‘lsa-da, ularning bir qismini sun’iy intellekt yo‘nalishidagi yangi loyihalarga o‘tkazdi.
Cisco kompaniyasi esa daromadlari kutilganidan yuqori bo‘lishiga qaramay, asosiy resurslarni kiberxavfsizlikka yo‘naltirish maqsadida 4 000 ish o‘rnini yopdi. GitLab va Intuit kabi tashkilotlar ham murakkablikni kamaytirish va yangi avlod mahsulotlariga e’tibor qaratish uchun xodimlar sonini sezilarli darajada kamaytirdi.
Iqtisodiy tahlilchilarning fikricha, texnologik kompaniyalar pandemiya davridagi haddan tashqari kengayishdan so‘ng endi o‘z tuzilmalarini ixchamlashtirmoqda. Bu jarayon nafaqat xarajatlarni tejash, balki kompaniya resurslarini kelajakning asosiy harakatlantiruvchi kuchi bo‘lgan sun’iy intellekt poygasiga safarbar etish bilan bog‘liqdir.
Kelajakda mehnat bozorida faqatgina yangi texnologiyalar bilan hamnafas ishlay oladigan mutaxassislarga talab saqlanib qolishi kutilmoqda.
