SpaceX Floridada Starship raketasini tutib oluvchi minorani o'rnatdi
AQShning Florida shtatida joylashgan tarixiy LC-39A uchirish majmuasida SpaceX kompaniyasi mutaxassislari Starship kosmik kemasiga xizmat koʻrsatuvchi minoraning ulkan mexanik tutqichlarini oʻrnatish va koʻtarish ishlarini muvaffaqiyatli yakunladilar. Bu haqda One.uz xabar beradi.
Ushbu ulkan moslamalar xalq orasida tayoqchalar deb atalib, ular parvozdan soʻng qaytib kelayotgan raketa tezlatkichini havoning oʻzida tutib olishga moʻljallangan. Eʼlon qilingan tasvirlarda massiv qisqichlarning bir necha soat davomida belgilangan ishchi balandligigacha koʻtarilganini kuzatish mumkin.
Mazkur texnologiya Starship tizimining koʻp martalik foydalanish imkoniyatini taʼminlovchi eng muhim tarkibiy qismlardan biri hisoblanadi. Ushbu murakkab konstruksiya kelgusida Super Heavy deb nomlanuvchi ogʻir vaznli raketa tezlatkichini yerga qoʻnish vaqtida havoda ilib olish uchun xizmat qiladi.
Rejaga koʻra, kosmik kema asosiy qismdan ajralgach, tezlatkich uchish maydonchasiga qaytadi va minora uni toʻgʻridan-toʻgʻri qabul qilib oladi. Bunday yondashuv raketani anʼanaviy tarzda yerga yoki dengiz platformasiga qoʻndirishdan koʻra samaraliroq boʻlib, texnikani qayta tayyorlash vaqtini sezilarli darajada qisqartiradi.
Yangi infratuzilma va sinov jarayonlari Mazkur uslub avvalroq Texas shtatidagi Starbase kosmodromida muvaffaqiyatli sinovdan oʻtkazilgan edi. Endilikda shunga oʻxshash infratuzilma AQShning sharqiy qirgʻogʻida ham barpo etilmoqda.
Oʻz vaqtida mashhur Apollo dasturi va kosmik shattllar missiyalari amalga oshirilgan LC-39A majmuasidagi bu faollik SpaceX kompaniyasining Floridadan Starship kemalarini uchirishga jiddiy tayyorgarlik koʻrayotganidan dalolat beradi. Mutaxassislarning dastlabki baholashlariga koʻra, agar kompaniya barcha zaruriy ruxsatnomalarni qoʻlga kiritsa va infratuzilmani toʻliq tayyor holatga keltirsa, ushbu maydonchada raketa tezlatkichini tutib qolishga boʻlgan ilk urinishlar 2026-yilning oxiriga borib amalga oshirilishi mumkin.
Hozirda AQSh Fuqaro aviatsiyasi federal boshqarmasi tijorat kosmik sanoati uchun raketa uchirish litsenziyalarini berish jarayonini soddalashtirish ustida ish olib bormoqda, bu esa loyihaning tezlashishiga yordam beradi. Ilon Mask va kelajak rejalari Kompaniya rahbari Ilon Mask avvalroq Starship kemasining navbatdagi sinov parvozlari natijalarini izohlar ekan, tizimning aniqlik darajasi yuqori ekanini taʼkidlagan edi.
Uning soʻzlariga koʻra, kemaning yuqori bosqichi belgilangan hududga shunchalik aniq yetib kelganki, agar sinov shartlarida koʻzda tutilganida, uni suvga qoʻndirish oʻrniga mexanik tutqichlar yordamida minoraga qabul qilib olish ham mumkin boʻlar edi. Bu esa texnologiyaning ishonchliligi ortib borayotganini koʻrsatadi.
Kosmik sanoat tahlilchilari ushbu texnologiyaning toʻlaqonli joriy etilishi raketa qismlarini qayta tiklash jarayonini keskin tezlashtirishiga ishonch bildirishmoqda. Bu oʻz navbatida keyingi avlod kosmik parvozlarining iqtisodiy samaradorligini oshiradi.
Raketalardan koʻp marotaba va qisqa vaqt oraligʻida foydalanish imkoniyati uzoq masofali kosmik missiyalar, jumladan, Marsni oʻzlashtirish yoʻlida yangi imkoniyatlar eshigini ochadi.
