NASA Oyga parvozlar uchun yangi turdagi skafandrlarni yaratadi
AQSH Milliy aeronavtika va koinot boshqarmasi (NASA) Oydagi dastlabki missiyalar uchun mo‘ljallangan kosmik kiyimlarni soddalashtirilgan talqinga almashtirishga qaror qildi. Bu haqda One.uz xabar beradi.
Ars Technica nashri ma’lumotlariga ko‘ra, bu chora Artemis dasturi doirasidagi ishlarni tezlashtirish va texnik murakkabliklarni kamaytirish maqsadida amalga oshirilmoqda. Yangi yondashuv astronavtlarning xavfsizligini ta’minlash bilan birga, koinot sanoatidagi mavjud qiyinchiliklarni bartaraf etishga xizmat qiladi.
NASA hozirda Axiom Space kompaniyasi bilan hamkorlikda oy skafandrining maxsus talqini ustida ish olib bormoqda. Mazkur loyiha 2028-yilga qadar Oyning janubiy qutbiga insonlarni qo‘ndirish rejasini jadallashtirishga qaratilgan.
Yangi turdagi kiyimlar dastlabki boshqariladigan parvozlar vaqtida SpaceX hamda Blue Origin kompaniyalarining qo‘nish apparatlari bilan birgalikda qo‘llanilishi ko‘zda tutilgan. Soddalashtirilgan yondashuvning sabablari Kosmik kiyimlarni soddalashtirishdan asosiy maqsad ularning vaznini kamaytirish va konstruksiyasini osonlashtirishdir.
Avvalgi loyihalarda skafandrlar o‘ta og‘ir va murakkab bo‘lgani sababli, ularni ishlab chiqarish hamda qo‘nish moduli bilan muvofiqlashtirish jarayoni qiyinlashgan edi. Artemis dasturi belgilangan jadvaldan ortda qolayotgani sababli, mutaxassislar jarayonni tezlashtirish uchun shunday qarorga kelishdi.
Axiom Space kompaniyasi bilan tuzilgan shartnomalar doirasida ishlar jadal sur’atlarda davom etmoqda. Aerokosmik xavfsizlik masalalari bo‘yicha maslahat kengashi vakillari bergan ma’lumotga ko‘ra, muhandislar va mutaxassislar haftasiga olti kun davomida uchrashib, loyihani takomillashtirmoqda.
Eng yaqin missiyalar ehtiyojidan kelib chiqib, texnik talablar moslashtirilmoqda va kiyimlarni sinovdan o‘tkazish muddati qisqartirilmoqda. Qat’iy talablar va ularning oqibatlari Dastlabki bosqichda NASA tomonidan qo‘yilgan talablar o‘ta yuqori bo‘lgani loyihaning kechikishiga sabab bo‘lgan edi.
Xususan, skafandrlar Oydagi olti yarim kunlik missiya davomida olti marotaba ochiq sirtga chiqishni ta’minlashi, uzoq muddatli saqlashdan keyin ham yaroqli bo‘lishi va o‘ta sovuq hududlarda ishlashi shart edi. Bunday talablar ko‘p sonli himoya qatlamlariga ega bo‘lgan o‘ta og‘ir konstruksiyani keltirib chiqardi.
Natijada skafandr kutilganidan ancha vazndor bo‘lib, astronavtlarning erkin harakatlanishini cheklab qo‘ydi. Endilikda NASA birinchi missiyalar uchun yetarli bo‘lgan sodda versiyadan foydalanib, uni bosqichma-bosqich takomillashtirish yo‘lidan bormoqda.
Bunday amaliy tajriba kelgusida yanada ilg‘or texnologiyalarni tatbiq etish va koinotni tadqiq qilishda yangi imkoniyatlarni ochishga xizmat qiladi.
