Yog‘och po‘latdan mustahkamroq materialga aylandi
AQShdagi InventWood kompaniyasi olimlari yog‘ochni yangi texnologik ishlovdan o‘tkazib, uni po‘latdan o‘n barobar mustahkam va oltita barobar yengilroq holga keltirishga muvaffaq bo‘ldi. Bu haqda Zamin.uz xabar berdi.
Kompaniya ushbu materialni tijoriy asosda ishlab chiqarishni ham boshlagan. Ilmiy ish Yel universiteti professori Lyanbin Xu rahbarligida amalga oshirildi.
U avval yog‘ochni shaffof materialga aylantirish ustida tajribalar olib borgan, ammo keyinchalik asosiy maqsad sifatida yog‘ochni po‘latdan mustahkam qilishni belgilagan. Uning fikricha, tabiiy materiallar asosida ekologik va arzon qurilish yechimlari yaratish insoniyat uchun yangi yo‘nalish ochadi.
Yangi usulga ko‘ra, yog‘och avval maxsus kimyoviy eritmada pishiriladi, so‘ngra issiq press yordamida qattiq siqiladi. Bu jarayonda yog‘och hujayralari zichlashib, uning ichki tuzilishi butunlay o‘zgaradi.
Natijada, u oddiy metallardan ham mustahkam, egiluvchan va uzoq muddatli materialga aylanadi. InventWood rahbari Aleks Launing ta’kidlashicha, bu super yog‘och qurilish sohasida haqiqiy inqilob bo‘lishi mumkin.
Uning yengilligi binolarning og‘irligini kamaytiradi, bu esa zilzila xavfi yuqori hududlarda chidamliroq inshootlar qurish imkonini beradi. Shuningdek, bunday texnologiya qurilish xarajatlarini sezilarli darajada qisqartiradi.
Hozirgi vaqtda super yog‘och odatiy yog‘ochga nisbatan qimmatroq, ammo po‘lat ishlab chiqarish bilan solishtirganda, bu usulda 90 foizga kamroq uglerod chiqindilari hosil bo‘ladi. Olimlar buni ekologiya nuqtai nazaridan katta yutuq deb baholamoqda, chunki po‘lat sanoati dunyodagi eng yirik ifloslanish manbalaridan biri hisoblanadi.
Kompaniyaning uzoq muddatli rejasi — super yog‘ochni po‘lat bilan raqobatlasha oladigan darajaga yetkazish. Dastlab, u binolarning fasad qismlari, pollar va ichki bezaklarda qo‘llaniladi.
Keyinchalik esa mebel, devor konstruksiyalari va hatto butun binolar qurilishida keng foydalanilishi kutilmoqda.
