Xitoyda meduza shaklidagi suvosti droni yaratildi
Xitoylik muhandislar suv ostida yashirin harakatlana oladigan meduza shaklidagi “arvoh” dronni yaratdi. Bu haqda Zamin.uz xabar berdi.
Ushbu ilmiy yutuq South China Morning Post nashri tomonidan e’lon qilindi. Shimoli-g‘arbiy politexnika universitetining mexanika va elektrotexnika fakulteti tadqiqotchisi Tao Kay boshchiligidagi jamoa tomonidan ishlab chiqilgan bu qurilma “suvosti fantomi” nomi bilan tanilgan.
Tadqiqotchilar ta’kidlashicha, dron suvga tushgach, haqiqiy meduzadan farq qilmaydi va uning tabiiy harakati suv ostida yashirin monitoring, biologik muhitni kuzatish hamda infratuzilmalarni tekshirish uchun qulay imkoniyat yaratadi. Tao Kayning so‘zlariga ko‘ra, dronning energiya sarfi juda kam bo‘lib, u deyarli shovqin chiqarmaydi.
Tashqi ko‘rinishi tabiiy meduzaga o‘xshashligi sababli chuqur suvlarda ekologik tahlil va yashirin missiyalar uchun ideal hisoblanadi. Meduza-dronning asosiy qismi shaffof gidrogel elektrod materialidan tayyorlangan bo‘lib, uning tanasi soyabon shaklidagi bosh va harakatlanuvchi paychalardan tashkil topgan.
Qurilmaning diametri 120 millimetr, og‘irligi esa atigi 56 grammni tashkil etadi. Robot harakatlanish uchun elektrostatik gidravlik aktuatordan foydalanadi, bu mexanizm haqiqiy meduzaning tabiiy harakatlarini taqlid qiladi.
Dron 28,5 millivatt quvvatda ishlaydi va suv ostida deyarli hech qanday fizik yoki akustik iz qoldirmaydi. Bu esa unga uzoq muddatli yashirin kuzatuvlarni amalga oshirish imkonini beradi.
Bundan tashqari, meduza-dron miniatyura kamera moduli va ichki sun’iy intellekt chipi bilan jihozlangan bo‘lib, to‘plangan ma’lumotlarni mustaqil tahlil qiladi va zarurat bo‘lganda real vaqt rejimida signal uzata oladi. Mutaxassislar fikricha, ushbu yangilik suv osti tadqiqotlari, ekologik monitoring va harbiy razvedka sohalarida yangi bosqich boshlanishiga sabab bo‘ladi.
Xitoyning bu loyihasi suvosti robototexnikasida yangi avlodni yaratish sifatida baholanmoqda. Ushbu qurilma kelajakda suv osti faoliyatlarining samaradorligini oshirish va muhim ma’lumotlarni yashirin tarzda to‘plash imkonini beradi.
