Grenlandiya bo‘yicha Daniya va AQSH o‘rtasida kelishmovchiliklar kuchaymoqda
Grenlandiya masalasi bo‘yicha Daniya va AQSH o‘rtasida jiddiy kelishmovchiliklar mavjud. Bu haqda Zamin.uz xabar berdi.
Daniya tashqi ishlar vaziri Lars Lyokke Rasmussen 14-yanvar kuni Vashingtonda bo‘lib o‘tgan muzokaralar yakunida ushbu masalada tomonlar pozitsiyalari keskin farq qilishini ta’kidladi. Muzokaralarda AQSH vitse-prezidenti Jey Di Vens va davlat kotibi Marko Rubio ishtirok etgan.
Rasmussenning so‘zlariga ko‘ra, mavjud muammolarni hal qilish uchun yuqori darajadagi ishchi guruh tashkil etishga kelishildi. Ushbu guruhning vazifasi murosa nuqtalarini topish va ikki tomonlama manfaatlarni muvozanatda ushlab turishdan iborat bo‘ladi.
Ishchi guruh bir necha hafta ichida o‘z faoliyatini boshlashi kutilmoqda. Guruh faoliyatida AQSHning milliy xavfsizlik manfaatlari va Daniya qirolligining ustuvor chiziqlari hisobga olinadi.
Muzokaralarda Grenlandiya tashqi ishlar vaziri Vivian Motsfeldt ham qatnashdi. U Vashington bilan hamkorlikni rivojlantirishga tayyor ekanini bildirgan bo‘lsa-da, Grenlandiyaning AQSHga tegishli bo‘lishini qat’iyan rad etdi.
Bu pozitsiya Grenlandiyaning o‘z avtonomiyasini saqlashga bo‘lgan intilishini yana bir bor tasdiqladi. Uchrashuv Oq uy yaqinidagi hukumat binosida bo‘lib o‘tib, taxminan bir soat davom etdi.
Muzokaralar oldidan AQSH prezidenti Donald Tramp Grenlandiya AQSH milliy xavfsizligi uchun strategik ahamiyatga ega ekanini ta’kidlagan edi. Trampning fikricha, ushbu hudud Arktika mintaqasidagi xavfsizlikni ta’minlashda muhim rol o‘ynaydi, chunki u yerda Rossiya va Xitoyning faolligi ortib bormoqda.
Avvalroq Tramp Grenlandiyani AQSH nazoratiga olish istagini ochiq bildirgan va bu masalada harbiy choralardan foydalanish ehtimolini ham istisno qilmagan edi. Biroq hozircha tomonlar muzokara stolida bir-birini tinglashga urinmoqda.
Ammo bu muloqot haqiqiy yechimga olib keladimi yoki faqat diplomatik vaqt yutish harakatimi, bu hali noma’lum. Arktikadagi strategik raqobat kuchayib borayotganini hisobga olsak, yaqin kelajakda har bir qadam va bayonot diqqat bilan kuzatiladi.
